کاری – صبحی روشن و پر از هیجان در دانشگاه بیرجند، جایی که صدای علم، تجربه و عشق به طبیعت در دل کویر لوت طنین‌انداز شد. چهارمین همایش بین‌المللی گردشگری بیابان لوت با حضور پژوهشگران، استادان دانشگاه، فعالان محیط‌زیست و مدیران ارشد استانی و کشوری آغاز شد؛ همایشی که نشان می‌دهد کویر، نه مرز محرومیت، بلکه افق فرصت‌هاست.
دانشگاه بیرجند، میزبان علم و همگرایی
احمد خامسان، رئیس دانشگاه بیرجند، افتتاحیه
همایش را فرصتی برای تبادل علمی و همگرایی
نهادهای علمی و اجرایی دانست و گفت:این
همایش، چهارمین دوره از سلسله نشست‌های
ملی و بین‌المللی بیابان لوت است. امروز دانشگاه بیرجند میزبان پژوهشگرانی است که از دل خاک و باد، دانش و تجربه می‌کارند. امیدواریم نتایج علمی این رویداد به ارتقای دانش بیابان‌زدایی و توسعه پایدار منطقه بینجامد.او با قدردانی از همکاری مردم و مدیران شهری افزود:نظم و پاکیزگی شهر بیرجند، استقبال صمیمانه از مهمانان و مشارکت نهادها، جلوه‌ای از فرهنگ غنی این سرزمین است. دانشگاه آماده است در تمام زمینه‌های علمی و پژوهشی مرتبط با توسعه استان نقش‌آفرینی کند.
گردشگری، مسیر روشن توسعه
سیدمحمدرضا هاشمی، استاندار خراسان جنوبی، با اشاره به جایگاه جهانی ایران در گردشگری گفت:ایران در حوزه جاذبه‌های میراثی رتبه دهم و در گردشگری طبیعی رتبه پنجم جهان را دارد. صنعت گردشگری پس از نفت، دومین صنعت درآمدزا در جهان است، اما سهم خراسان جنوبی هنوز اندک است. ما باید خودمان دست به کار شویم و قابلیت‌های استان را معرفی کنیم.»
او افزود:بیابان لوت با بلندترین تپه‌های
ماسه‌ای جهان، فرصتی بی‌بدیل برای گردشگری است و در چند سال گذشته اقامتگاه‌های بوم‌گردی و زیرساخت‌های مناسب فراهم شده است. خراسان جنوبی گنجینه‌ای از منابع انسانی، معدنی، کشاورزی و گردشگری است؛ از ۹۸ درصد زرشک جهان و ۱۶ میلیون شاخه گل نرگس گرفته تا بهترین انار کشور و روستای نایبند، عروس کویر.استاندار با تأکید بر مدیریت حضور گردشگران در مناطق حساس خاطرنشان کرد:گردشگری باید با حفاظت از محیط‌زیست همراه باشد و فرهنگ گردشگری پایدار تقویت شود. همچنین با توسعه زیرساخت‌ها و پلتفرم‌های معرفی ظرفیت‌ها، می‌توان سهم واقعی استان
از گردشگری و اشتغال را افزایش داد.»
گردشگری مسئولانه
سرمایه اجتماعی و اقتصادی
یان سرانگ، رئیس دفتر یونسکو در ایران، گردشگری پایدار را راهی برای حفاظت از اکوسیستم‌ها و ایجاد منافع اقتصادی و اجتماعی برای جوامع محلی دانست:کویر لوت نه‌تنها یکی از برجسته‌ترین میراث طبیعی ایران، بلکه از شگفت‌انگیزترین مناظر جهان است. گردشگری مسئولانه می‌تواند
با ایجاد شغل‌های سبز، تولید درآمد و ارتقای
آموزش محیط‌زیستی، مسیر توسعه پایدار را هموار کند. او بر ضرورت زیرساخت‌های کم
تأثیر، انرژی‌های تجدیدپذیر، محدودسازی بازدید در مناطق حساس و تقویت کسب‌و
کارهای جامعه‌محور تأکید کرد و افزود:
دانشگاه‌ها نقش کلیدی در پایش علمی محیط و تصمیم‌گیری صحیح در زمینه گردشگری
دارند. کویر لوت یادآور زیبایی و شکنندگی زمین است؛ گردشگری در این مناطق نه تنها تجربه‌ای ماندگار، بلکه فرصتی برای افزایش آگاهی زیست‌محیطی و مسئولیت مشترک ما در قبال سیاره است.
کنسرسیوم لوت؛ الگویی نوین
در دیپلماسی گردشگری
رئیس شورای سیاست‌گذاری همایش، از
تشکیل «کنسرسیوم لوت» میان سه استان خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و کرمان
خبر داد و گفت:این کنسرسیوم با حضور استانداران، رؤسای دانشگاه‌های مادر و بخش
خصوصی، فقط یک ساختار اداری نیست؛ بستری برای پیوند فرهنگی، سرمایه‌گذاری مشترک و توسعه گردشگری شرق کشور است.محمد رضا مجیدی افزود:این سه استان ادامه طبیعی مثلث طلایی گردشگری اصفهان، یزد و فارس هستند. با شکل‌گیری کنسرسیوم، شرق ایران می‌تواند تبدیل به
مثلث الماسی گردشگری کشور شود؛ الگویی
از همگرایی منطقه‌ای و اقتصادی که ایران
به آن نیاز دارد.مجیدی همچنین به برنامه‌های
علمی و فرهنگی همایش اشاره کرد: «برگزاری
کارگاه مرمت آثار و اسناد خطی در بیرجند، گامی در مسیر ثبت خاوران‌نامه در حافظه جهانی یونسکو است و دانشگاه‌های منطقه می‌توانند اجرای برنامه‌های سال‌های آینده را به عهده بگیرند.
محمد اسکندری‌ثانی، دبیر همایش، تاریخچه
و اهداف برگزاری همایش را تشریح کرد:از
سال ۱۳۹۸ با حضور دکتر مجیدی در دانشگاه
بیرجند، فعالیت‌های مرتبط آغاز شد. نخستین
کنفرانس در همین دانشگاه برگزار شد و اکنون دبیرخانه در بیرجند مستقر است تا تمرکز
بر آورده‌های همایش برای جوامع محلی و گردشگری افزایش یابد. وی با معرفی پلتفرم آنلاین سرمایه‌گذاری افزود:این سامانه، فرصت‌های سرمایه‌گذاری را در سطح استان، ملی و بین‌المللی معرفی می‌کند و از هوش مصنوعی برای تحلیل پروژه‌های مکمل و پیرامونی بهره می‌گیرد. همچنین پیشنهاد توسعه صندوق‌های استانی مبتنی بر فناوری بلاک‌چین با مشارکت مردم و نهادهای محلی مطرح شده که شفافیت مالی و اجرای پروژه‌های بلندمدت را تضمین می‌کند.دبیر همایش تأکید کرد:این مدل سرمایه‌گذاری برای پروژه‌های کوچک و متوسط قابل اجراست و نمونه‌های موفق آن در کشورهای اروپایی نشان‌دهنده دقت علمی و عملی آن است. با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین، خراسان جنوبی می‌تواند مسیر توسعه گردشگری و سرمایه‌گذاری پایدار را هموار کند.»
افق روشن توسعه و پایایی علمی
چهارمین همایش بین‌المللی گردشگری بیابان
لوت، از سخنان مسئولان تا ایده‌های نوین برای
توسعه منطقه، تصویری روشن از ظرفیت‌های
خراسان جنوبی ارائه کرد. از سرمایه‌گذاری
های علمی و گردشگری گرفته تا اکوتوریسم مسئولانه و شکل‌گیری کنسرسیوم منطقه‌ای،
همه نشان می‌دهد که کویر لوت نه تنها میراثی جهانی، بلکه فرصتی طلایی برای توسعه پایدار شرق ایران است.
