امتحانی – چهارمین همایش بینالمللی بیابان لوت از روز گذشته (۲۱ آبانماه ۱۴۰۴) در دانشگاه بیرجند آغاز شد؛ رویدادی که نگاه پژوهشگران، فعالان گردشگری و سرمایهگذاران را دوباره به یکی از شگفتانگیزترین پهنههای طبیعی زمین معطوف کرده است. بیابان لوت، با وسعتی حدود ۱۷۵ هزار کیلومترمربع، ۱۰ درصد از خاک ایران را دربر میگیرد و نخستین اثر طبیعی ثبتشده کشور در فهرست میراث جهانی یونسکو است.از زمان ثبت جهانی لوت در سال ۱۳۹۵، این پهنه خشک اما زنده، به مقصدی محبوب برای گردشگران داخلی و خارجی بدل شده است. احمد کاشانی، رئیس انجمن گردشگری پایدار خراسان جنوبی و از فعالان گردشگری استان در جایی میگوید: «آثار ثبتشده جهانی برند بینالمللی محسوب میشوند. ثبت جهانی لوت فرصت تازهای برای توسعه اقتصادی، فرهنگی و گردشگری خراسان جنوبی فراهم کرده است.»بیابان لوت، فراتر از شن و ماسه است. این کویر به سه بخش جغرافیایی تقسیم میشود: لوت شمالی با پهنههای ماسهای، لوت مرکزی با کلوتها و لوت جنوبی که پوشش گیاهی و حیات جانوری غنیتری دارد. بخش خراسان جنوبی، بهویژه کویر حیدرآباد و ریگ یلان، بلندترین تپههای ماسهای جهان و گرمترین نقطه کره زمین را در خود جای داده است. برخی از این تپهها تا ۴۰۰ متر ارتفاع دارند؛ غولهای شنیای که تنها در این منطقه دیده میشوند.در کنار این شکوه طبیعی، حاشیه لوت گنجینهای از تمدنهای کهن است. کاوشهای باستانشناسی، بیش از سههزار اثر تاریخی از جمله «درفش شهداد» – قدیمیترین درفش جهان- را در خود جای دادهاند. پنج هزار سال سابقه تمدن در کنار چشماندازهای زمینشناسی بینظیر، لوت را به موزهای زنده از تاریخ و طبیعت ایران تبدیل کرده است.ثبت جهانی این بیابان، تنها یک افتخار ملی نیست؛ بلکه موتور محرکی برای اقتصاد و اشتغال محلی بوده است. جلال دانش، فرماندار نهبندان هم در گفتگویی ، با اشاره به پیامدهای این ثبت گفته است : «گردشگران داخلی و خارجی طی دهه گذشته موجب رونق صنایع دستی، افزایش اشتغال و ارتقای سطح معیشت روستاییان شدهاند.» او نمونهای از این تحول را در روستای برک نهبندان میداند؛ جایی که بافندگان محلی سفارش بافت طرح لگوی بازیهای یورو ۲۰۱۶ را از خارج از کشور دریافت کردند.در این همایش، حفاظت از میراث طبیعی و بهرهبرداری پایدار از ظرفیتهای لوت از محورهای اصلی گفتوگو است. سید احمد برآبادی، مدیرکل میراث فرهنگی خراسان جنوبی هم ، اعلام کرده است: «مرمت و تجهیز پایگاه بیابان لوت به پایان رسیده و مطالعات جدیدی درباره گونههای گیاهی، جانوری و زمینشناختی منطقه در سال ۱۴۰۴ با همکاری دانشگاه بیرجند انجام شده است.»اما نگاه همایش تنها به پژوهش محدود نیست. محور دیگر، سرمایهگذاری است. «بیابان لوت فرصتی برای معرفی ظرفیتهای زمینشناسی، گردشگری و اقتصادی شرق کشور است. از آسبادهای تاریخی نهبندان تا کوههای مینیاتوری و ریگ یلان، همگی میتوانند بستری برای سرمایهگذاریهای پایدار باشند.»پشتیبانی بینالمللی از ثبت جهانی لوت نیز نشان میدهد این کویر، فقط یک میراث ایرانی نیست بلکه دارایی مشترک بشریت است. کشورهای فیلیپین، پرتغال، اندونزی، قزاقستان، ترکیه، تونس، کویت و کره جنوبی از ثبت جهانی آن حمایت کردند. برآبادی میگوید: «هدف اصلی، توسعه گردشگری مسئولانه است؛ هرگونه تغییر کاربری یا فعالیت غیرمجاز میتواند به این میراث آسیب بزند.»چهارمین همایش بینالمللی بیابان لوت، ترکیبی از علم، فرهنگ و سرمایه است؛ فرصتی برای معرفی دوباره ایران بهعنوان سرزمین دانش، تاریخ و تنوع طبیعی. لوت، جایی که شنهایش گویای تاریخ زمیناند، حالا بار دیگر مرکز توجه جهانی شده است؛ نه فقط برای دیدن، بلکه برای اندیشیدن به آیندهای که میان توسعه و حفاظت، توازن میطلبد

جعفری – استاندار خراسان جنوبی، در نشست شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان با
