بهروزی فر – در یکی از حکایت‌های کتاب اسرار التوحید به قلم محمد منور که در مقام شیخ ابوسعید ابوالخیر تألیف شده، چنین آمده است؛ خواجه عبدالکریم [که] خادم خاصّ شیخ ما، ابوسعید – قدس الله روحه العزیز – بود، گفت: «روزی درویشی مرا بنشانده بود تا از حکایت های شیخ ما، او را چیزی می‌نوشتم» کسی بیامد که «شیخ، تو را می خوانَد»؛ برفتم.چون پیش شیخ رسیدم، شیخ پرسید که چه کار می کردی؟ گفتم: «درویشی حکایتی چند خواست، از آنِ شیخ، می‌نوشتم.»شیخ گفت: «یا عبدالکریم، حکایت نویس مباش، چنان باش که از تو حکایت کنند!»خلاصه این حکایت می‌شود اینکه؛ خودت طوری زندگی کن که مردم، حکایت های تو را بنویسند و از تو حکایت بگویند!خلاصه این حکایت، شاید همین یک جمله باشد: آن‌گونه زندگی کن که دیگران از تو حکایت بگویند و آیندگان، روایتگر خوبی‌ها و بزرگواری‌هایت باشند.نکته تذکری شیخ ابوسعید را تا آنجا که حافظه یاری می‌دهد و چشم کار می‌کند، در محیط اطرافمان فراوان دیده‌ایم و از آدم‌های پیرامونی‌مان، بیشمار از آدم‌های پیرامونی‌مان، بیشمار شنیده‌ایم.نمونه‌اش همین مرحوم سیدحمزه قاسمی است، جهادگری که کافی بود از درد کسی بشنود یا مشکل خانواده‌ای به او منتقل شود تا خواب و خوراک از او دور گردد، تا گرهی از کاری باز نمی‌کرد و تسکینی بر رنجی نمی‌یافت، آرام نمی‌گرفت. برای او خدمت، نه یک عنوان اداری بود، نه مأموریتی با ساعت شروع و پایان، شیوه‌ای از زیستن بود. او شاید دیگر در میان ما نیست، اما حکایت دغدغه‌مندی و دلسوزی‌هایش همچنان نقل محافل است.نمونه دیگر، مدیرانی هستند که در ادوار مختلف، سکان‌دار مجموعه‌ای در استان بوده‌اند و چون دوره مسئولیتشان به هر دلیل به پایان رسیده، جای خود را به دیگری سپرده‌اند، اما آثار اقدامات شایسته، درست، بجا و منطقی آنان، سال‌هاست در استان باقی مانده و چون تصویری زیبا و ماندگار، در حافظه مردم و مجموعه تحت مدیریتشان ثبت شده است. مدیرانی که شاید نامشان دیگر در سربرگ نامه‌ها و تابلوهای اداری دیده نشود، اما نتیجه تصمیم‌های درستشان و کارهایی که صرفاً برای رضای خدا نه خشنودی آدم‌های بادمجان دور قاب‌چین‌ انجام شد، همچنان به چشم می‌آید و از حضور مؤثر آنان حکایت می‌کند.نمونه دیگر، پزشکانی هستند که هر کدام به دلیل گذراندن طرح یا انتخاب شخصی پا به این استان گذاشتند، اما در همین فرصت، نقشی مؤثر در درمان بیماران، به‌ویژه افراد کم‌توان مالی، ایفا کردند. پزشکانی که گاهی فراتر از وظیفه حرفه‌ای خود، مرهم درد و رنج انسان‌هایی شدند که شاید جز امید به دستان آنان، پناه دیگری نداشتند، هرچند باری به هر جهت، ردای هجرت بر تن کردند و این دیار را ترک گفتند، اما خاطره مهربانی و طبابت بی‌نقص‌شان همچنان در ذهن بیماران و خانواده‌هایشان زنده مانده است.نمونه‌اش همان بزرگان و نام‌آورانی که زادگاهشان این دیار بوده و نام و آوازه‌شان از مرزهای جغرافیایی خراسان جنوبی فراتر رفته است، کسانی که با علم، هنر، فرهنگ، اندیشه و تلاش خود، نام این استان را بر بلندای افتخار نشانده‌اند. آنان شاید سال‌هاست در قید حیات نیستند یا از زادگاهشان دور شده‌اند، اما هر بار که نامشان در جایی برده می‌شود، ریشه‌هایشان نیز به یاد می‌آید و سهم این سرزمین در پرورش چنین فرزندانی یادآوری می‌شود.وجه مشترک همه این آدم‌ها چیست؟ اینکه برای ماندگار شدن، لزوماً به ماندن نیاز نداشتند. برخی رفتند، برخی مسئولیتشان پایان یافت، برخی دیگر از میان ما کوچ کردند، اما چیزی از خود به جا گذاشتند که با رفتنشان از بین نرفت، اثری در زندگی آدم‌ها، تغییری در مسیر یک مجموعه، التیامی بر درد یک خانواده و خاطره‌ای که هنوز با احترام و نیکی از آن یاد می‌شود.در مقابل، کم نیستند کسانی که سال‌ها بر مسندی تکیه زده‌اند، عنوانی داشته‌اند، امضا کرده‌اند، دستور داده‌اند و در شمار مدیران و مسئولان یک مجموعه بوده‌اند، اما با پایان مسئولیتشان، گویی هرگز حضوری نداشته‌اند. نه اثری از تصمیم‌هایشان باقی مانده، نه گرهی به دستشان باز شده و نه کسی روایت روشنی از روزهای حضورشان به خاطر دارد. اینجاست که باید پذیرفت، ماندگاری به طول دوران حضور نیست، به عمق اثری است که از خود بر جای می‌گذاریم.چه‌بسا یک کارمند ساده، یک معلم روستا، یک پزشک، یک کارگر، یک مدیر یا یک جهادگر بی‌ادعا، بیش از صاحبان عناوین و منصب‌های پرطمطراق، در حافظه یک شهر و استان ماندگار شود، چون زندگی کسی را بهتر کرده، باری از دوش انسانی برداشته یا امیدی را در دل خانواده‌ای زنده نگه داشته است.این حکایت، البته فقط خطاب به مدیران و صاحبان مسئولیت نیست. هر یک از ما، در هر جایگاهی که ایستاده‌ایم، می‌توانیم راوی یک حکایت خوب باشیم، پدری که پناه خانواده است، مادری که با مهر و صبوری، ستون خانه می‌شود، معلمی که مسیر زندگی شاگردی را تغییر می‌دهد، همسایه‌ای که در روزهای سخت کنار همسایه‌اش می‌ایستد و انسانی که بی‌هیاهو، گرهی از کار دیگری باز می‌کند.شاید بد نباشد هر از گاهی از خودمان بپرسیم: اگر روزی از این جایگاه، از این شهر، از این مجموعه یا حتی از این دنیا برویم، چه چیزی از ما باقی خواهد ماند؟ آیا کسی از مهربانی ما خواهد گفت؟ آیا خانواده‌ای آسوده‌تر خواهد بود؟ آیا مجموعه‌ای به واسطه تصمیم درست ما، یک گام به جلو برداشته است؟ آیا کسی هست که بتواند با اطمینان بگوید حضور فلانی، تغییری در زندگی من ایجاد کرد؟ این پرسش‌ها، معیار خوبی برای سنجش کیفیت زندگی و مسئولیت‌پذیری ماست.شیخ ابوسعید قرن‌ها پیش، در یک جمله کوتاه، مرز میان زیستن معمولی و زندگی اثرگذار را ترسیم کرده است، اینکه به جای نوشتن حکایت دیگران، خودمان موضوع یک حکایت نیکو باشیم.بیایید حکایت‌ساز باشیم، نه برای آنکه نام‌مان بر سر زبان‌ها بیفتد، نه برای آنکه دیگران مجیزگوی ما شوند، نه برای آنکه روزی از ما تجلیل کنند و نه برای آنکه تصویری از ما در قاب خاطرات دیگران بماند، بلکه برای اینکه جهان، حتی به اندازه یک انسان، به واسطه حضور ما جای بهتری برای زندگی شده باشد.چه خوش‌اقبال‌اند آنان که وقتی می‌روند، حکایتشان همچنان ادامه دارد!

(لطفاً نظرات و پیشنهادات خود درباره این سرمقاله را از طریق  ۰۹۱۵۷۲۴۸۲۸۹  ارسال بفرمایید)