بهروزی فر – همین گعده‌های کوچک خانوادگی و دوستانه، گاه بیش از میتینگ‌ها و جلسات کارشناسی تخصصی در انتقال مسائل روز جامعه تأثیرگذارند، در این نشست‌های کوتاه دو یا سه ساعته مسائل از نگاه کسانی تحلیل و واکاوی می‌شوند که تلخی درد را چشیده‌اند و با تبعات هر تصمیم مدیریتی دست و پنجه نرم کرده‌اند، از این رو قطعاً می‌توان گفت در این محافل موضوعات دقیق‌تر و منطقی‌تر و از زوایایی مورد بحث قرار می‌گیرند که در نگاه تصمیم‌گیران و مصوبه‌نویس‌ها کمتر جایگاهی داشته‌اند.آنچه در ادامه می‌خوانید نتایج بحث و گفتگوها در یک مهمانی خانوادگی است که با حضور کسی همراه شد که طی چند روز گذشته، کلیه‌اش را به دست جراح سپرده و با درمان دست و پنجه نرم می‌کرد.آنچه وحید و خانواده‌اش نقل می‌کردند برای جمع حاضر غیرقابل باور بود، چه آن مبلغ  ۱۵ میلیون تومان زیرمیزی پزشک که توسط منشی و در مطبش بدون هیچ واهمه، نگرانی و احساس همدردی گرفته شد و  نگاه پرسش‌گرشان را با این جمله قانع آنچه وحید و خانواده‌اش نقل می‌کردند برای جمع حاضر غیرقابل باور بود، چه آن مبلغ  ۱۵ میلیون تومان زیرمیزی پزشک که توسط منشی و در مطبش بدون هیچ واهمه، نگرانی و احساس همدردی گرفته شد و  نگاه پرسش‌گرشان را با این جمله قانع کرده بود که زیرمیزی این عمل در مشهد ۷۰ میلیون تومان است، و چه آن مبلغ ۳۵ میلیون تومانی را که به هنگام تشکیل پرونده ساعت ۱۱ و نیم شب به صورت یکجا برای هزینه‌های احتمالی بیمارستان پرداخته بود.تجربه‌های دیگرانِ حاضر از مبالغی که برای عمل سزارین، قطع پای دیابتی، آنژیو و … پرداخته بودند، با ناراحتی فائزه از کمبود و نیز افزایش قیمت داروهایش به سمتی دیگر سوق داده شد و رنگ نگرانی از خلل در روند درمان بیماری او و دیگرانِ مشابهش را گرفت و با این عبارت به فرجام رسید؛ باشد، به هر قیمتی!!آن یکی از حادثه تصادف خانوادگی‌شان گفت و از مادربزرگی که به خاطر نبود پزشک مرتبط در ایام تعطیلات پایان ماه صفر، روند درمانش را چند روزی متأثر کرده بود.دیگری هم از نوبت‌دهی چندین ماهه پزشکان گلایه کرد و از ازدحام مطب‌های بدون صندلی و تهویه مناسب و سرویس بهداشتی و … که کمترین حق بیمار است.و مهدی هم از تمام شدن تاریخ ۱۰ ساله پروتز کمر همسرش گفت و از هزینه یک میلیارد تومانی که تعویض آن به همراه داشت و تأمین آن با حقوق کارمندی، آرامش را از او گرفته بود.همه این حرف‌ها مثل تکه‌های یک پازل، تکمیل کننده حال ناخوش حوزه سلامت در استان است، حوزه‌ای که قرار بود پناهگاه آدم‌ها در سخت‌ترین لحظات زندگی باشد، اما حالا با زنجیره‌ای از نگرانی‌های مالی، اضطراب، رفت‌وآمدها، تهیه دارو، هزینه‌های بیمارستان و آزمایش و … ،خودش به یکی از دغدغه‌های بزرگ تبدیل شده است. هزینه‌های درمان برای بسیاری از خانواده‌ها دیگر یک هزینه معمول زندگی نیست، بلکه اتفاقی پیش‌بینی‌ نشده است که تمام معادلات اقتصادی یک خانواده را به هم می‌ریزد.ویزیت، آزمایش، تصویربرداری، بستری، عمل جراحی، دارو و ده‌ها هزینه جانبی دیگر، گاهی آن‌قدر روی هم انباشته می‌شوند که بیمار پیش از آنکه نگران بهبود خود باشد، دغدغه تأمین هزینه‌های آنها را دارد، در چنین شرایطی، جمله سلامتی از همه چیز مهمتر است، دیگر برای خانواده‌هایی که توان پرداخت هزینه‌ها را ندارند، چندان تسلی‌بخش نیست.پزشکانی که باید مظهر اعتماد، تخصص و التیام باشند، گاه با تعیین مبالغی خارج از چارچوب قانونی و تحت عنوان زیرمیزی، بر دغدغه‌های خانواده‌ها می‌افزایند و با این اقدام غیراخلاقی خود، خدمات ارزشمند و فداکاری‌های بخش بزرگی از جامعه پزشکی را زیر سؤال می‌برند. حال آنکه سلامت، محل معامله پنهانی نبوده و بیمار نیز مشتریِ درمان نیست که مجبور باشد برای برخورداری از حق طبیعی خود چانه‌زنی کند.باید پذیرفت که مسئله درمان فقط با افزایش تعداد تخت‌های بیمارستانی یا ساخت مراکز درمانی حل نمی‌شود. کرامت بیمار، شفافیت هزینه‌ها، نظارت جدی بر تعرفه‌ها، مقابله واقعی با دریافت‌های غیرقانونی، دسترسی عادلانه به پزشک متخصص و داروی مورد نیاز و نیز حمایت مؤثر از بیمه‌ها، اجزای یک زنجیره به‌هم‌پیوسته‌اند که اگر یکی از آنها دچار ضعف باشد، فشار آن در نهایت به بیمار منتقل می‌شود.شاید بد نباشد مسئولان حوزه سلامت، گاهی به جای نشستن پشت میزهای رسمی، در همان گعده‌های کوچک خانوادگی و دوستانه پای حرف مردم بنشینند،جایی که کسی برای بیان نظرش نگران ملاحظات اداری نیست و بیماری را نه از پشت جداول آماری و نمودارها، بلکه از روی نسخه، قبض بیمارستان و رسید داروخانه روایت می‌کند.مردم انتظار ندارند همه بیماری‌ها درمان شوند یا هیچ هزینه‌ای برای سلامت پرداخت نکنند، اما توقع دارند به مصداق همان عبارت معروف امام شهید(ره)؛ وقتی بیمار شدند، فقط دغدغه درمان داشته باشند!سلامت، حق عمومی است و نباید به کالایی تبدیل شود که کیفیت و دسترسی به آن تابعی از توان مالی افراد باشد. اگر قرار است نظام سلامت مایه آرامش مردم باشد، باید کاری کنیم که بیمار هنگام ورود به بیمارستان، فقط با بیماری خود بجنگد، نه با هزینه‌های سنگین، نه با بی‌اطلاعی از تعرفه‌ها و نه با ترس از اینکه مبادا درمان، خانواده‌اش را به زیر خط توان مالی ببرد. سال‌ها پیش و قبل از احداث بیمارستان ایرانمهر! در تبیین ادله لازم برای اعلام نیاز استان به داشتن چنین امکانی، بر این نکته تأکید می‌شد که چون رفت و آمد به تهران و مشهد و … هزینه‌های درمان را سنگین می‌کند، بیماران سرطانی از ادامه درمان خود منصرف می‌شوند، و حالا با شرایط پیش آمده این درد به همه بیماران تسری پیدا کرده و ادامه این روند بسیار ناخوشایند است.

(لطفاً نظرات و پیشنهادات خود درباره این سرمقاله را از طریق  ۰۹۱۵۷۲۴۸۲۸۹  ارسال بفرمایید)