دادرس مقدم- در شرایطی که اقتصاد کشور در محاصره فشارهای خارجی، محدودیت‌های نقل‌وانتقال مالی و تلاطم بازار جهانی انرژی گرفتار است، نگاه به شرق ایران – از خراسان جنوبی تا سیستان و خراسان رضوی – دیگر یک سیاست منطقه‌ای نیست؛ یک راهبرد ملی برای بقاست.
کریدورهای شرقی، از مرز ماهیرود تا دهانه مرز دوغارون و میلک، به رگ‌های حیاتی کشور در روزهای بحران بدل شده‌اند؛ رگ‌هایی که اگر درست تغذیه شوند، می‌توانند خون تازه‌ای در کالبد اقتصاد ایران جاری کنند.استاندار خراسان جنوبی در سخنان اخیرش از «رونق مرز ماهیرود» خبر داده و تاکید کرده است که در اوج هیاهوی جنگ، صادرات و واردات در این مرز در آرامش کامل و به‌صورت روزانه در حال انجام است. همین نکته، معنایی فراتر از یک دستاورد محلی دارد؛ در شرایطی که بسیاری از مسیرهای سنتی تجارت ایران زیر فشار تحریم یا تهدید نظامی قرار گرفته‌اند، شرق کشور به آرام‌ترین دروازه اقتصادی ایران تبدیل شده است. به‌ویژه در روزهایی که حملات پراکنده دشمن در غرب کشور امنیت حمل‌ونقل بین‌المللی را تهدید کرده، شرق امن و پویا باقی مانده است.مرز ماهیرود نه‌تنها محل عبور کالا میان ایران و افغانستان است، بلکه قلب پیشران کریدور شرقی به شمار می‌آید که می‌تواند ایران را به آسیای میانه، چین و حتی هند متصل کند. توسعه این مسیر، با تکمیل خط ریلی شرق و فعال‌سازی پایانه‌های صادراتی بیرجند و سربیشه، می‌تواند نقشه راه تازه‌ای برای عبور از بحران‌های اقتصادی تعریف کند ، نقشه‌ای که محورش امنیت جغرافیایی، نیروی انسانی جهادی و عقلانیت تجاری است.در شرایط ویژه جنگی کنونی، ارزش این مرزها دوچندان است. خراسان جنوبی با موقعیت جغرافیایی خاص خود، میان کانون‌های بی‌ثبات غرب آسیا و مسیرهای نوظهور اقتصادی شرق، به پناهگاه لجستیکی کشور تبدیل شده است. به تعبیر دقیق‌تر، اگر خلیج فارس گذرگاه انرژی ایران است، شرق کشور می‌تواند گذرگاه بقا و تاب‌آوری اقتصاد ملی باشد.در عین‌حال، ویژگی مهم کریدورهای شرقی، اتکایشان به حوزه‌هایی است که تحریم‌پذیری کمی دارند. صادرات مصالح ساختمانی، محصولات معدنی و کالاهای کشاورزی از مرز ماهیرود، تنوعی از اقلامی است که نه محدود به زیرساخت‌های بانکی هستند، نه به درگیری‌های دریایی وابسته. این استقلال نسبی، شرق ایران را به منطقه‌ای مقاوم در برابر جنگ‌های اقتصادی بدل کرده است.اما بهره‌گیری مؤثر از این ظرفیت‌ها، تدبیر می‌خواهد. اولویت دادن به پرداخت حقوق کارگران در پروژه‌های راه‌آهن و مرزی -همان‌طور که استاندار خراسان جنوبی تأکید کرده است – تنها یک اقدام حمایتی نیست، بلکه مصداقی از درک درست زنجیره توسعه است. کارگری که در مسیر راه‌آهن شرق مشغول کار است، درواقع در حال ساختن سپر اقتصادی ایران در برابر تهدیدات آینده است؛ سپری از فولاد، اراده و امید.تجربه دهه‌های گذشته نشان داده است هرگاه اقتصاد ایران بر «درون‌زایی منطقه‌ای» تکیه کرده، تاب‌آورتر شده است. امروز نیز در هیاهوی جنگ، تنها مزیت پایدار، کریدورهای شرقی با محوریت مرزهای امن و دارای ظرفیت صادراتی بالاست. از ماهیرود تا دوغارون و زابل، مسیرهایی در حال احیاست که می‌توانند ایران را از فشارهای ژئوپلیتیکی غرب به سمت آینده‌ای متکی بر همکاری با شرق هدایت کنند.در نهایت، اگر استراتژیست‌های اقتصادی کشور به‌جای تمرکز صرف بر بنادر جنوبی، سرمایه‌گذاری هدفمند بر شرق را به‌عنوان اولویت امنیت اقتصادی دوران بحران درک کنند، ایران خواهد توانست بار دیگر از دل تهدید، فرصت بسازد – همان‌گونه که در هشت سال دفاع مقدس چرخ تولید را از حرکت بازنداشت و اکنون نیز می‌تواند در سایه تدبیر، چرخ تجارت را از شرق به گردش درآورد.