رمضانی – در یک ماه اخیر، وقوع چندین تصادف مرگبار در برخی محورهای استان خراسان جنوبی، افکار عمومی را به شدت تحت تأثیر قرار داده است. این حوادث بار دیگر ضرورت توجه جدی به ایمنی جاده‌ها، فرهنگ رانندگی و توسعه زیرساخت‌ها را برجسته کرده و مطالبه‌گری مردم را به اولویت اصلی تبدیل نموده است.
در یک ماه اخیر، نیمه دوم سال برای خراسان
جنوبی با نگرانی‌های تازه‌ای همراه بوده است؛
نگرانی‌هایی که از برخی محورهای استان برمی‌خیزد. چندین تصادف مرگبار در این مدت، جان عزیزانی را گرفت و موجی از مطالبه عمومی برای پاسخگویی و اقدام فوری ایجاد کرد. مردم می‌خواهند بدانند چرا این حوادث تکرار می‌شود و چه برنامه‌ای برای کاهش آن وجود دارد. همین دغدغه‌ها موجب شد نشستی تخصصی با حضور مسئولان پلیس راهنمایی و رانندگی، پلیس راهور، دادستانی، راهداری و راه و شهرسازی برگزار شود؛ نشستی که هدف آن نه صرفاً مرور آمار، بلکه ارائه راهکارهای عملی برای ایمن‌سازی برخی محورهای استان و کاهش تلفات بود. فضای جلسه جدی و پرتنش بود؛ هر سخنران با آمار و مثال‌های تلخ از حوادث اخیر، تلاش داشت تصویری روشن از وضعیت موجود ارائه دهد و در عین حال راهکاری برای آینده مطرح کند.
آمار تازه از فراز و نشیب تصادفات
حمید قربانی مزار، جانشین پلیس راهنمایی و رانندگی خراسان جنوبی، اعلام کرد که در نیمه نخست سال جاری تصادفات فوتی نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش چشمگیری داشته است. با این حال، در یک ماه اخیر با اجرای طرح‌های ویژه و همکاری دستگاه‌ها، روند کاهشی ثبت شده است. وی در ادامه تصریح کرد: بخش قابل توجهی از تصادفات در خیابان‌های اصلی رخ می‌دهد و سهم موتورسیکلت‌سواران همچنان بالا است؛ همچنین عدم توجه به جلو و عدم رعایت حق تقدم، مهم‌ترین علل تصادفات شهری هستند.قربانی مزار همچنین از افزایش ۳۷ درصدی برخورد با تخلفات حادثه‌ساز خبر داد و گفت: ۳ هزار و ۸۶۳ خودرو و ۵ هزار و۸۱۸ موتورسیکلت توقیف شده‌اند که نسبت به سال گذشته رشد چشمگیری داشته است.
وی با اشاره به اقدامات فرهنگی نیز بیان کرد: روزهای دوشنبه به عنوان روز قانونمند معرفی شده و به رانندگان قانونمند گل و کلاه ایمنی اهدا می‌شود؛ همچنین میز خدمت مجازی راه‌اندازی شده تا مردم بدون مراجعه حضوری مشکلات ترافیکی خود را اعلام کنند و پاسخ کارشناسان را دریافت نمایند.
خطای انسانی همچنان
عامل اصلی حوادث جاده‌ای
سرهنگ جواد شاهزهی، جانشین پلیس راه خراسان جنوبی، با اشاره به حوادث اخیر اعلام کرد: بخش عمده تصادفات ناشی از خطای انسانی است؛ همچنین رانندگان بعضاً به خروجی‌های غیرمجاز یا خلاف جهت وارد می‌شوند و همین امر منجر به وقوع حوادث مرگبار می‌گردد.وی تأکید کرد که راه‌ها باید به گونه‌ای طراحی شوند که حتی در صورت بروز خطای انسانی، خسارت‌ها به حداقل برسد. شاهزهی همچنین از فعال‌سازی مجدد سامانه‌های کنترل تخلف خبر داد و افزود: ده‌ها سامانه جدید کنترل سرعت به چرخه فعالیت اضافه شده‌اند.
وی توضیح داد که هر تصادف به صورت دقیق تحلیل می‌شود و مأموران حتی با خودروهای معمولی وارد جاده می‌شوند تا ایرادات احتمالی را شناسایی کنند؛ همچنین دسترسی‌های غیرمجاز در حاشیه جاده‌ها مسدود شده و مسیرها تعریض می‌شوند تا بخشندگی راه افزایش یابد و شدت حوادث کاهش یابد.
اطلاع‌رسانی رسانه‌ها شرط
اثرگذاری برخورد قضایی با متخلفان
مصطفی همدم، معاون دادستان خراسان جنوبی، با تاکید بر نقش رسانه‌ها در کاهش تخلفات، تصریح کرد: اگر راننده‌ای خطای فاحش مرتکب شود و بازداشت گردد، این اقدام تنها در صورتی بازدارنده خواهد بود که رسانه‌ها اطلاع‌رسانی کنند؛ همچنین در سکوت خبری، هیچ تأثیری بر کاهش تخلفات نخواهد داشت.وی افزود که بسیاری از پرونده‌های تصادفات به بیمه ارسال می‌شود، اما در موارد فوتی یا جرح‌های سنگین، پرونده‌ها مستقیماً به دادگاه ارجاع می‌شود. همدم همچنین به بازدیدهای اخیر از نقاط حادثه‌خیز شهری اشاره کرد و خواستار اقدامات کارشناسی و پرهیز از تصمیمات هیجانی شد.
وی تأکید کرد که رسانه‌ها باید علاوه بر پوشش حوادث، در فرهنگ‌سازی و آموزش عمومی نیز نقش فعال ایفا کنند؛ همچنین تعاملات قضایی متعدد موجب شده توقیف خودروهای متخلف و برخورد با رانندگان حادثه‌ساز با جدیت بیشتری دنبال شود.
ایمنی مطلق وجود ندارد،
اما شدت حوادث قابل کاهش است
اسدالله جلال‌زاده، مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای خراسان جنوبی، بیان کرد: ایمنی مطلق در هیچ جای دنیا وجود ندارد. ایمنی همیشه نسبی است و بسته به شرایط زمان و مکان تغییر می‌کند. وی با اشاره به حوادث اخیر ادامه داد: اگر خودروها از ایمنی بالاتری برخوردار بودند، شدت حادثه کمتر می‌شد.جلال‌زاده از ایجاد ده‌ها کیلومتر شیب شیروانی در جاده‌های استان خبر داد و گفت: این اقدام موجب می‌شود اگر خودرو از مسیر منحرف شد، شدت حادثه کاهش یابد.
وی توضیح داد که نصب دوربین‌های هوشمند
نیازمند زیرساخت‌های برق و اینترنت است و
همین امر موجب تأخیر در اجرای پروژه‌ها شده است؛ همچنین با این حال، جانمایی حدود ۹۰ نقطه برای نصب دوربین انجام شده
و در صورت انتخاب پیمانکار، طی شش ماه آینده سامانه‌های جدید فعال خواهند شد.
جلال‌زاده با اشاره به هزینه‌های سنگین دو بانده‌سازی، اظهار کرد: هر کیلومتر دو بانده‌سازی بیش از ۴۰ تا ۴۵ میلیارد تومان هزینه دارد.
کریدورهای اصلی
در مسیر چهارخطه شدن
میرمحمد مودی، مدیرکل راه و شهرسازی خراسان جنوبی، اعلام کرد: بیش از نیمی از عوامل تصادفات ناشی از خطای انسانی است. وی افزود که نبود خطوط ریلی و پروازهای کافی موجب وابستگی مردم به جاده‌ها شده است. همچنین مودی بیان کرد: بخش عمده‌ای از کریدورهای اصلی استان در حال تکمیل است و برنامه‌ریزی شده در بازه چند سال آینده هزاران کیلومتر جاده چهارخطه ایجاد شود تا مراکز شهرستان‌ها به شبکه بزرگراهی متصل شوند. وی توضیح داد که اعتبارات ملی در سال جاری دو برابر شده و همین امر موجب سرعت گرفتن پروژه‌های بزرگراهی خواهد شد؛ همچنین اولویت‌ها بر اساس کریدورهای اصلی و مسیرهای پرتردد تعیین شده است تا ترافیک سنگین و حوادث ناشی از سبقت‌های غیرمجاز کاهش یابد.
در یک ماه اخیر، برخی محورهای خراسان جنوبی شاهد حوادثی بودند که نگاه‌ها را دوباره به مسئله ایمنی جاده‌ها معطوف کرد. این نشست تخصصی مسئولان نشان داد که هیچ عامل واحدی پاسخ‌گوی این بحران نیست؛ خطای انسانی، ضعف زیرساخت‌ها، شرایط اقلیمی و کمبود خودروهای ایمن، همه در کنار هم نقش‌آفرین‌اند.
هر مقام حاضر در جلسه بخشی از تصویر را روشن کرد: پلیس راهنمایی و رانندگی با آمار تازه از رشد و افت تصادفات، پلیس راهور با تأکید بر خطای انسانی، دادستانی با هشدار درباره ضرورت اطلاع‌رسانی رسانه‌ها، راهداری با اقدامات فنی و شیب‌های ایمنی، و راه و شهرسازی با برنامه‌های توسعه کریدورها و بزرگراه‌ها. این ترکیب نشان می‌دهد که کاهش تلفات تنها با هم‌افزایی همه دستگاه‌ها و مشارکت مردم امکان‌پذیر است. همان‌طور که فرهنگ استفاده از کمربند ایمنی روزی نهادینه شد، امروز نیز باید فرهنگ رعایت سرعت و استراحت رانندگان به یک عادت عمومی تبدیل شود.
نشست اخیر نه فقط مرور آمار، بلکه تلاشی بود برای پاسخ به دغدغه‌های مردمی و ترسیم آینده‌ای ایمن‌تر برای جاده‌های استان؛ همچنین امید می‌رود با ادامه این مسیر، روزی برسد که خبرهای تلخ تصادف جای خود را به گزارش‌های موفقیت در ایمنی و آرامش سفرها بدهد.
