دادرس مقدم – نماینده نهبندان و سربیشه، به عنوان سومین رئیس مجمع نمایندگان خراسان جنوبی در دور اخیر مجلس انتخاب شد. این خبر را باید به فال نیک گرفت، اما واقعیت تلخ این است که دو سال نخست فعالیت مجمع، بیش از آنکه دستاورد توسعه‌ای داشته باشد، به کارگاهی برای آزمون و خطای منطقه‌ای و سهم‌خواهی‌های شعاری تبدیل شد. حالا نوبت سومین ایستگاه است. این یادداشت قصد دارد، مرور کند که چرا مجمع نمایندگان تا این حد از انتظارات فاصله گرفته و چرا از این پس با رویکرد جدید باید ، بر خلاف گذشته بتواند مسیر را اصلاح کند.

اولین رئیس مجمع نمایندگان در این دوره، نماینده بیرجند ، درمیان و خوسف بود. او با شعار «وفاق بین نمایندگان» و ایجاد یک اجماع استانی کار خود را آغاز کرد. شاید در نظر داشت که اختلافات منطقه‌ای را کنار بزند و صدایی واحد از استان به تهران برساند. اما خیلی زود،  حواشی ، آن وفاق را به دود تبدیل کرد. نتیجه این شد که مجمع، به جای آنکه بازوی فشرده نمایندگان باشد، به صحنه رقابت‌های درونی بدل شد. گویا درس اول مجمع این بود که وفاق بدون توزیع عادلانه منافع، دوام چندانی ندارد.

دومین رئیس مجمع  که نماینده مردم طبس ، فردوس ، سرایان و بشرویه ، هم در بیان  تأکید می‌کرد که باید نگاه استانی جایگزین نگاه شهرستانی شود. اما عملکردش چندان همراه با این گفتمان نبود. همین چند وقت پیش، او با لحنی گلایه‌آمیز و تقریباً تهدیدآمیز از عدم پیگیری برای جذب بودجه در موضوعات عمرانی سخن گفت. این گلایه، بیش از آنکه نشان‌دهنده مطالبه‌گری باشد، نشان داد که خود رئیس مجمع نیز از کارکرد این نهاد ناامید شده است. وقتی رئیس مجمع، از ناکارآمدی در جذب بودجه می‌گوید، یعنی سازوکارهای تعریف‌شده نه تنها کار نکرده، بلکه اعتماد به نفس جمعی نمایندگان را هم کاهش داده است.

 اینجا بود که بسیاری به این نتیجه رسیدند: مجمع نمایندگان یا باید متحول شود، یا منحل.اما سومین رئیس مجمع، تفاوتی اساسی با دو همکار  قبلی دارد: تجربه. نخعی سابقه نمایندگی در مجلس پیشین را دارد و مهمتر اینکه مردم نهبندان و سربیشه، با رأی مجدد به او، عملکردش را تأیید کرده‌اند. نماینده قائنات نیز چنین جایگاهی دارد. این یعنی مردم از این نسل از نمایندگان، «عمل سنجیده» انتظار دارند، نه شعارهای فصلی. جالب اینکه خود نخعی چندی پیش، پیش از آنکه رئیس شود، توصیه‌ای به ایجاد وفاق و همدلی کرده بود و نکات دقیق و مهمی را مطرح نمود. اما نکته اینجاست: سال سوم و چهارم مجمع، دیگر جایی برای آزمون و خطا نیست. اگر دو سال ابتدایی دوران آزمودن بود، اکنون زمان اجرای نقشه‌ای است که در آن سهم هر حوزه انتخابیه از توجهات ملی، عادلانه و شفاف تعریف شده باشد.در این میان، جایگاه ملی نخعی را نمی‌توان نادیده گرفت.

در این میان، جایگاه ملی نخعی را نمی‌توان نادیده گرفت. او در مناسبات ملی جایگاهی ویژه دارد و توانمندی‌هایش بارها به کمک استان آمده است. از او انتظار می‌رود که سهم توجهات ملی را بین تمام حوزه‌های انتخابیه استان به عدالت تقسیم کند. نه آنچنان ضعیف عمل شود که مردم یک حوزه، حسرت نمایندگان سایر حوزه‌ها را بخورند و نه آنقدر شتابزده پیش رود که صدای اعتراض از شهرستان‌های دیگر بلند شود. گریزی به عملکرد گذشته او بزنیم: نخعی تا کنون نشان داده که نه وارد بازی‌های منطقه‌ایِ فرسایشی می‌شود و نه به جای اقدامات اصلی، سراغ دلالی‌های پیش‌پاافتاده انتصاباتی و اقتصادی می‌رود. این بزرگترین سرمایه او برای ریاست بر مجمع است.سال سوم مجمع نمایندگان می‌تواند یک «بازنشانی» تاریخی باشد؛ بازگشت به کارکرد اصلی نمایندگی که همان «توسعه واقعی خراسان جنوبی» است، نه نمایش هماهنگی برای دوربین‌ها. مردم استان از وفاقِ شعاری خسته‌اند، از بودجه‌هایی که می‌آیند و گم می‌شوند، از مجمعی که قرار بود قفل توسعه را باز کند اما خود تبدیل به یک قفل جدید شد. حالا نوبت نخعی است که نشان دهد آیا می‌تواند طلسم دو سال نخست را بشکند؟ آیا می‌تواند مجمع را از فضای سهم‌خواهی خارج کند و به نهادی تأثیرگذار در جذب بودجه‌های ملی تبدیل نماید؟ پاسخ را در ماه‌های آینده خواهیم دید. آنچه مسلم است، این است که خراسان جنوبی دیگر حوصله آزمون و خطای جدید را ندارد.