کاری- چند هفته مانده به بازگشایی مدارس، موارد حاد تنفسی در خراسان جنوبی اندکی افزایش یافته است؛ افزایشی که فعلاً با موارد مثبت انگشت‌شمار و بدون شناسایی سویه جدید همراه است، اما تجربه موج‌های گذشته یک هشدار روشن دارد: اگر پایش و پیشگیری جدی گرفته نشود، کلاس درس می‌تواند در چند روز به حلقه انتقال بیماری از مدرسه به خانه تبدیل شود.
نگرانی آرام از بیماری های تنفسی
مهر همیشه با بوی دفتر نو، صدای زنگ مدرسه و هیاهوی حیاط‌ها از راه می‌رسد؛ اما امسال در کنار همه این تصویرهای آشنا، یک نگرانی هم آرام‌آرام خودش را نشان می‌دهد: بیماری‌های تنفسی. دانشگاه علوم پزشکی بیرجند اعلام کرده موارد حاد تنفسی شامل کووید و آنفلوآنزا در خراسان جنوبی طی دو تا سه هفته اخیر نسبت به ماه گذشته افزایش خفیفی داشته است. فعلاً خبری از موج تازه نیست، تعداد موارد مثبت انگشت‌شمار است و سویه جدیدی هم در گردش گزارش نشده؛ اما زمان این افزایش مهم است، چون درست در آستانه بازگشت هزاران دانش‌آموز به کلاس‌ها رخ داده است.
خاطره موج‌های گذشته هنوز تازه است
خراسان جنوبی در سال‌های گذشته بارها افزایش آنفلوآنزا و دیگر بیماری‌های تنفسی را تجربه کرده است؛ دوره‌هایی که در برخی مقاطع، آموزش مدارس را هم تحت تأثیر قرار داد. پاییز سال گذشته، افزایش بیماری به حدی رسید که مدارس در مقاطعی برای قطع زنجیره انتقال به سمت آموزش غیرحضوری رفتند. همین تجربه نشان داد فاصله میان چند مورد پراکنده تا شکل‌گیری یک موج، همیشه طولانی نیست.آن آمارها البته مربوط به سال گذشته است و با شرایط فعلی تفاوت دارد؛ امروز نه موج گسترده‌ای اعلام شده و نه میزان موارد مثبت بالا رفته است. اما پیشینه بیماری یک پیام مهم دارد: پیشگیری باید پیش از شلوغ‌شدن درمانگاه‌ها آغاز شود.
امسال مدارس قرار است حضوری بمانند
اهمیت وضعیت امسال از این جهت بیشتر است که وزارت آموزش و پرورش بر حضوری بودن مدارس تأکید کرده است. وزیر آموزش و پرورش اعلام کرده سال تحصیلی جدید به‌صورت حضوری آغاز می‌شود و سیاست اصلی، استمرار آموزش حضوری است. این تصمیم، مسئولیت مدارس و خانواده‌ها را سنگین‌تر می‌کند. وقتی قرار است کلاس‌ها باز بمانند، کنترل بیماری دیگر فقط با تعطیلی موقت ممکن نیست؛ تهویه مناسب، شناسایی دانش‌آموزان علامت‌دار، رعایت بهداشت فردی و همکاری خانواده‌ها به خط مقدم پیشگیری تبدیل می‌شود.
یک سرفه، فقط یک سرفه نیست
تب، بدن‌درد، گلودرد، آبریزش بینی و سرفه از مهم‌ترین علائم بیماری‌های تنفسی هستند.مشکل از جایی آغاز می‌شود که دانش‌آموز با همین علائم وارد کلاس شود. چند ساعت حضور در فضای بسته می‌تواند بیماری را به همکلاسی‌ها منتقل کند و همان زنجیره عصر همان روز به خانه‌های مختلف برسد.در هر خانه هم ممکن است سالمند، کودک خردسال یا فرد دارای بیماری زمینه‌ای حضور داشته باشد. یعنی بیماری‌ای که از یک نیمکت آغاز می‌شود، لزوماً پشت در مدرسه متوقف نمی‌ماند.
چشم استان به آمار هفتگی
خراسان جنوبی یکی از ۱۶ استان کشور است که برنامه دیده‌وری بیماری‌های حاد تنفسی در آن اجرا می‌شود. در این برنامه، موارد بیماری به‌صورت هفتگی رصد می‌شوند تا هرگونه افزایش غیرعادی یا تغییر در ویروس‌های در گردش سریع‌تر شناسایی شود.اهمیت این رصد در هفته‌های نخست مهر بیشتر خواهد شد؛ زمانی که حجم تماس‌های روزانه در مدارس به شکل محسوسی افزایش پیدا می‌کند.
واکسن به صدر پرسش‌ها برمی‌گردد
با نزدیک‌شدن به نیمه دوم سال، بحث واکسیناسیون آنفلوآنزا هم دوباره جدی می‌شود.طبق اعلام معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، هنوز دستورالعمل جدیدی درباره واکسیناسیون کووید-۱۹ ابلاغ نشده، اما درباره آنفلوآنزا طبق روال هر سال، واکسن و دستورالعمل لازم برای گروه‌های در معرض خطر در نیمه دوم سال ارسال می‌شود. ظرفیت‌هایی که در دوران کرونا برای افزایش بیماران تنفسی و توسعه توان مراکز درمانی ایجاد شده بود نیز همچنان حفظ شده است.
فعلاً موجی در کار نیست
دکتر مجید شایسته، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، درباره آخرین وضعیت استان می‌گوید موارد حاد تنفسی طی دو تا سه هفته اخیر نسبت به ماه قبل کمی افزایش یافته، اما تعداد موارد مثبت همچنان انگشت‌شمار است. او تأکید می‌کند در حال حاضر سویه جدیدی از کووید یا آنفلوآنزا در گردش نیست و نظام دیده‌وری استان به‌صورت هفتگی شرایط را رصد می‌کند.شایسته همچنین می‌گوید هر سال همزمان با بازگشایی مدارس، موارد حاد تنفسی افزایش پیدا می‌کند و به همین دلیل با آغاز سال تحصیلی، بازدید از مدارس و مراکز تجمعی فعال‌تر خواهد شد.
