خراسان جنوبی، استانی است که در ترازوی واقعیتها، گرفتار یک پارادوکس بزرگ شده است؛ سرزمینی که بر گنجهای کشاورزی و ذخایر عظیم معدنی تکیه زده، اما همچنان با دردهای کهنه فقر دستوپنج نرم میکند. اگرچه پس از انقلاب اسلامی، با اقدامات حمایتی و زیرساختی، شاهد کاهش بخشی از محرومیتها بودهایم، اما واقعیتِ موجود در شهرستانهایی همچون زیرکوه، نهبندان، سربیشه و درمیان، نشان میدهد که هنوز تا رسیدن به نقطه مطلوب فاصله زیادی داریم. امروز در حالی از ظرفیتهای خدادادی این مناطق سخن میگوییم که بخشی از ساکنان آن، حتی برای تأمین مسکن حداقلی خود نیز در مضیقه هستند. وابستگی معیشتی بخش بزرگی از جمعیت روستایی این شهرستانها به نهادهای حمایتی و یارانههای دولتی، نه یک افتخار، که زنگ خطری برای «توسعهنیافتگی» است. وقتی صحبت از «گنجهای خفته» میکنیم، منظورمان منابعی است که هنوز در ایستگاهِ «خامفروشی» متوقف ماندهاند و ارزش افزودهشان به جای آنکه در شهرهای خودمان خلق ثروت کند، به کامِ مناطق برخوردار میرود. بزرگترین چالش ما در این مناطق، نه کمبود منابع، که «فقدان صنعت» است. بیتعارف باید گفت که در بسیاری از شهرستانهای مرزی، چرخ صنعت حتی نچرخیده و ارادهای جدی برای فراهمسازی بستر سرمایهگذاری مشاهده نمیشود.
همین رکود صنعتی، موتورِ مهاجرت را روشن کرده و روستاییان سختکوشِ ما را به حاشیهنشینی در مرکز استان و شهرهای برخوردار سوق میدهد. مدیریت استانی نباید در دایره تنگِ شهرهای بزرگ محصور بماند. توسعه، اگر «متوازن» نباشد، پایدار نخواهد بود. این یک هشدار جدی است؛ اگر منابع معدنی و کشاورزیِ این مناطق به سمت فرآوری و صنایع تبدیلی هدایت نشوند، به جای «اشتغال پایدار»، تنها با «بحران خالی شدن مرزها» مواجه خواهیم شد. مردم این مناطق نه سهم بیشتری از سفره انقلاب، که حقِ دیده شدن و فرصتِ شکوفایی میخواهند. حالا که این دو سال اخیر رویکرد استاندار بیش از تمرکز گرایی به سمت شهرستان ها و محرومیت هاست بقیه آقایان مسئول نیز ، تا دیر نشده، نگاهها را به سمت شهرستانها برگردانند؛ چرا که قدرتِ استان، در گروِ قوتِ تکتکِ این شهرستانهاست، نه فقط مرکزِ آن.

