فارس- گرانیت نهبندان سالها در دل معادن خراسان جنوبی خاموش مانده بود، اما امروز به همت یک کارآفرین و توسعه صنعت فراوری سنگ، راه خود را به بازارهای اروپا و کشورهای منطقه بازکرده و به ظرفیتی ارزآور برای اقتصاد کشور تبدیل شده است.
سنگها همیشه خاموشاند؛ بیصدا، صبور و سنگین. اما بعضی سنگها، وقتی بااراده انسان گره میخورند، زبانباز میکنند و روایت میسازند؛ روایتی از ایستادن، ساختن و دلکندن از آسانی برای روشن نگهداشتن چراغ تولید. حالا در دل کویر نهبندان، جایی میان معدن و غبار و جادههای دور، گرانیتی قد کشیده که صدایش تا بازارهای جهانی رسیده و نام ایران را روی سنگهای سخت حک کرده است.حمیدرضا اکبریان هم از همان دست آدمهاست؛ تولیدکننده و کارآفرینی که بهجای بردن سرمایه و صنعت به مناطق برخوردار، دل به ظرفیتهای معدنی نهبندان بست و تصمیم گرفت از دل معادن گرانیت، صنعتی صادرات محور خلق کند. روایتی که از یک کارخانه سنگ آغاز شد، امروز به داستانی از احیای تولید، اشتغالزایی، صادرات و معرفی ظرفیتهای معدنی ایران به بازارهای جهانی تبدیل شده است.
از دل معدن تا قلب تولید
اکبریان درباره آغاز این مسیر میگوید: باتوجه به ظرفیت معدنی منطقه و وجود زنجیرهای غنی از معادن گرانیت، تصمیم گرفتیم فعالیت مجموعه را در همین محدوده مستقر کنیم، چرا که مهمترین نیاز یک کارخانه سنگ، یعنی تأمین ماده اولیه، در همین نزدیکی فراهم بود.
او معتقد است نزدیکی کارخانه به معدن، یک تصمیم صرفاً اقتصادی نبود، بلکه راهبردی برای توسعه پایدار تولید محسوب میشد؛ مسیری که علاوه بر کاهش هزینههای حملو نقل، امکان بهرهبرداری بهتر از ظرفیتهای منطقه را فراهم میکرد.این تولیدکننده نهبندانی ادامه میدهد: تلاش کردیم در جوار معدن مستقر باشیم تا بتوانیم خوراک اصلی کارخانه، یعنی کوپ سنگ و مواد اولیه را بدون مشکلات و هزینههای سنگین تأمین کنیم و همین مسئله فرصت مناسبی برای توسعه تولید فراهم کرد.
موفقیت از قدمهای اول آغاز میشود
در نگاه اکبریان، موفقیت در تولید از همان قدمهای نخست شکل میگیرد؛ قدمهایی که اگر درست و حسابشده برداشته شوند، میتوانند آینده یک مجموعه را بسازند.او میگوید: بسیاری از افراد موفق در عرصه تولید معتقدند مهمترین گامهای موفقیت، همان قدمهای نخستین است؛ قدمهایی که باید محکم، درست و بر پایه برنامهریزی برداشته شوند.به همین دلیل، یکی از نخستین اهداف این مجموعه، جذب نیروهای بومی و تربیت نیروی انسانی متخصص بود؛ مسیری که امروز علاوه بر اشتغال مستقیم دهها نفر، برای تعداد زیادی از نیروهای غیرمستقیم نیز فرصت کار ایجاد کرده است.اکبریان با اشاره به روند توسعه این مجموعه میافزاید: در سال ۱۴۰۲ مجموعه وارد مرحله توسعه شد و با سرمایهگذاری حدود ۳۰۰ میلیارد تومان، ماشینآلات جدیدی به خط تولید اضافه کردیم تا بتوانیم ظرفیت تولید را افزایش دهیم.
او تأکید میکند: این توسعه موجب شد میزان اشتغال مستقیم مجموعه از ۱۵ نفر به ۳۵ نفر برسد و علاوهبرآن، برای حدود ۶۰ تا ۷۰ نفر نیز بهصورت غیرمستقیم فرصت اشتغال ایجاد شود.
گرانیتی که راهش را به جهان باز کرد
شاید بسیاری تصور کنند سنگ تنها محصولی خام و محدود به بازار داخلی است، اما گرانیت نهبندان داستان دیگری دارد؛ سنگی مقاوم و کمنظیر که به گفته فعالان این حوزه، از نظر ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی در زمره باکیفیتترین گرانیتهای جهان قرار میگیرد.اکبریان در توصیف این ظرفیت میگوید: گرانیت نهبندان یکی از مقاومترین و بااستحکامترین سنگهای گرانیتی است که بهجرئت میتوان گفت در سطح دنیا کمنظیر است.او معتقد است با وجود این ظرفیت بزرگ، هنوز نگاه جدی و برنامهریزی دقیقی برای توسعه این صنعت وجود ندارد.این کارآفرین حوزه سنگ ادامه میدهد: اگر حمایت اصولی و سرمایهگذاری مناسبی برای این صنعت صورت گیرد، گرانیت نهبندان میتواند به یکی از مهمترین محصولات صادراتی کشور تبدیل شود و نام ایران را در بازار جهانی سنگ بیشازپیش مطرح کند.
سنگ ایرانی در بازار اروپا
در تمام این سالها، کیفیت مهمترین اصل این مجموعه بوده؛ اصلی که باعث شد تولیدات کارخانه راه خود را به بازارهای خارجی باز کند.اکبریان با اشاره به بازارهای صادراتی مجموعه میگوید: امروز محصولات ما به کشورهای حوزه خلیجفارس، ترکیه، عراق، سوریه، آذربایجان، ایتالیا و آلمان صادر میشود و توانستهایم سهم قابلتوجهی از بازار صادرات سنگ را به خود اختصاص دهیم. موضوعی که نشان میدهد سنگ ایرانی، اگر فرصت دیدهشدن پیدا کند، توان رقابت با معتبرترین برندهای جهانی را دارد.
او با مقایسه وضعیت ایران با برخی کشورهای فعال در صنعت سنگ توضیح میدهد: بسیاری از کشورهایی که امروز سهم بزرگی از بازار جهانی سنگ را در اختیار دارند، کیفیتی پایینتر از گرانیت نهبندان دارند، اما تفاوت اصلی در حمایت دولتها و سیاستگذاری صحیح است.
کارخانهای که دوباره جان گرفت
این مجموعه تولیدی زمانی حدود شش تا هفت سال در رکود و خاموشی فرورفته بود؛ کارخانهای که چرخ تولیدش از حرکت ایستاده و امید چندانی به احیای آن وجود نداشت.اما با سرمایهگذاری اولیه و ورود ماشینآلات جدید، روند بازسازی و احیای کارخانه آغاز شد و در مدت تنها شش ماه، مجموعه دوباره به چرخه تولید بازگشت.اکبریان درباره آن روزها میگوید: سرمایهگذاری اولیه مجموعه حدود ۲۵۰ میلیارد ریال بود و از همان ابتدا تلاش کردیم با خرید ماشینآلات جدید و بهروز، زیرساخت مناسبی برای تولید فراهم کنیم.
او ادامه میدهد: باهمت و تلاش شبانهروزی اعضای مجموعه، موفق شدیم ظرف مدت تنها شش ماه، کارخانه را به مرحله بهرهبرداری برسانیم؛ درحالیکه این مجموعه حدود هفت سال راکد و غیرفعال مانده بود.پس از آغاز فعالیت و مشاهده ظرفیتهای توسعه، سرمایهگذاری گستردهتری در مجموعه انجام شد و یکی از بزرگترین دستگاههای قلهبر ۸۰ تیغه کشور در این کارخانه مستقر شد؛ دستگاهی که هنگام راهاندازی، نخستین قلهبر ۸۰ تیغه ایران به شمار میرفت.اکبریان میگوید: راهاندازی این تجهیزات موجب شد ظرفیت تولید مجموعه تقریباً دو برابر شود و بتوانیم باقدرت بیشتری در بازار داخلی و خارجی حضور پیدا کنیم.
صادرات از دل کویر
شاید کمتر کسی تصور کند در منطقهای مرزی و محروم مانند نهبندان، محصولی تولید شود که مشتریان ثابت اروپایی داشته باشد، اما صادرات سنگ این مجموعه نشان میدهد تولید در مناطق کمتر برخوردار هم میتواند جهانی فکر کند.
چالشهایی کوچک اما فرساینده
اکبریان در همین زمینه میگوید: خوشبختانه امروز با وجود شرایط نامناسب بازار جهانی، مشکل فروش نداریم؛ چراکه از ابتدا چرخه صادرات و بازار فروش خود را تعریف کردهایم و توانستهایم مشتریان ثابتی در بازارهای خارجی پیدا کنیم.
او معتقد است تولید زمانی معنا پیدا میکند که علاوه بر تأمین نیاز داخلی، در بازارهای جهانی نیز حضور مؤثر داشته باشد؛ حضوری که هم ارزآوری به همراه دارد و همنام ایران را در عرصه بینالمللی تثبیت میکند.
با وجود تمام موفقیتها، مسیر تولید در نهبندان همچنان با چالشهایی همراه است؛ چالشهایی که شاید در ظاهر کوچک باشند اما روند فعالیت واحدهای صنعتی را فرسایشی میکنند.کمبود ماشین حملونقل، هزینههای سنگین بارگیری، دشواری تأمین سوخت، نبود تکنسین فنی و کمبود نیروی انسانی ماهر، بخشی از مشکلاتی است که تولیدکنندگان این منطقه با آن دستوپنجه نرم میکنند.اکبریان میگوید: شاید برای بسیاری عجیب باشد که بزرگترین دغدغه ما تولید یا فروش نیست؛ بلکه مشکلاتی مانند تأمین سوخت، حملونقل، کمبود تکنسین فنی و نبود نیروی انسانی ماهر به چالشهای جدی ما تبدیل شده است.
او ادامه میدهد: گاهی محصول آماده بارگیری و صادرات است، اما به دلیل کمبود ماشین حملونقل یا کرایههای سنگین، فرآیند صادرات با مشکل مواجه میشود.
سنگی که اشتغال میسازددر تمام این سالها، آنچه بیش از سود اقتصادی برای این مجموعه اهمیت داشته، حفظ اشتغال و ایجاد فرصتهای جدید کاری بوده است.
اکبریان با نگاهی متفاوت به مفهوم کارآفرینی میگوید: کارآفرینی ترکیبی از دانش، تجربه، ریسکپذیری و پشتکار است و مهمترین سرمایهای که یک کارآفرین موفق میتواند در اختیار دیگران قرار دهد، تجربههایی است که در مسیر تولید به دست آورده است.
او تأکید میکند: ما میتوانستیم این حجم از سرمایهگذاری را در مناطق برخوردارتر یا حوزههای کمدردسرتر هزینه کنیم، اما به دلیل علاقه و تعهدی که نسبت به کشور و زادگاه خود داشتیم، تصمیم گرفتیم در همین منطقه فعالیت کنیم.همین نگاه باعث شده امروز دهها نفر بهصورت مستقیم و غیرمستقیم در زنجیره تولید، حملونقل و صادرات این مجموعه مشغول به کار باشند.
گرانیتی که میتواند برند ایران شود
شاید مهمترین حرف این روایت، همان ظرفیتی باشد که سالها در دل معادن نهبندان خاموش مانده؛ ظرفیتی که اگر با برنامهریزی، حمایت و نگاه آیندهنگر همراه شود، میتواند گرانیت نهبندان را به یکی از برندهای معتبر سنگ جهان تبدیل کند.اکبریان در پایان میگوید: تمام تلاش مجموعه این است که نام ایران و ظرفیتهای این مرز و بوم را به دنیا معرفی کنیم و ثابت کنیم که میتوانیم در عرصههای جهانی جزو بهترینها باشیم.
او معتقد است توسعه و رونق اقتصادی، تنها باهمت مردم و حمایت مسئولان امکانپذیر خواهد بود؛ مسیری که اگر با نگاه آیندهنگر همراه شود، میتواند نهبندان را به یکی از قطبهای مهم صنعت سنگ کشور و منطقه تبدیل کند.حالا در دل کویر، جایی میان معدن، دستگاههای برش و صدای سنگ، هنوز هم آدمهایی ایستادهاند که باور دارند ایران چیزی کمتر از کشورهای پیشرفته دنیا ندارد؛ آدمهایی که میخواهند نام این سرزمین را نه با خامفروشی، که با تولید، کیفیت و صادرات به جهان معرفی کنند.

