رمضانی – از مصلای المهدی (عج) در قلب مرکز استان تا پهنه داغ و ولایتمدار «درح»؛ هفتمین شب شهادت امام حسین (ع) در خراسان جنوبی به صحنه‌ای از تجلی یکپارچه ایمان بدل شد. امسال آیین دوازدهمین سال سوگواری هفتم شهادت سیدالشهدا، نه در یک نقطه، که همزمان در بیرجند و درح با حضور پرشور هزاران عاشق دلسوخته برگزار شد تا جلوه‌ای از پیوند عاشورا با ایثار و تولید از شمال تا جنوب استان به نمایش درآید. این اجتماع عظیمِ دوگانه، که با اجلاسیه ۱۶۲ شهید جامعه کار و تولید گره خورده بود، نه فقط یک مراسم عزاداری، که میدانی برای نمایش اقتدار، مهمان‌نوازی و فرهنگ ایثار مردم دیار خاوران بود.
روایتی از دوازده سال عاشقی در دو کانون نور
بوی اسپند، نوای «یا حسین» و پرچم‌های سیاه عزایی که در باد می‌رقصیدند، فضای بیرجند و درح را به کانون‌های جوشانِ سوگواری بدل کرده بود. برای دوازدهمین سال، منطقه ویژه اقتصادی خراسان جنوبی، بیرق‌دارِ این محفل نورانی شد و امسال با درایتی دوچندان، این خیمه عزاداری را در دو نقطه استراتژیک استان برپا کرد. مردم از هر کوی و برزن آمده بودند؛ از پیرغلامانی که در بیرجند عصا‌زنان به مصلی رسیدند تا جوانان غیور درح که با پای پیاده و دلی پرشور، گرمای کویر را برای عرض ارادت به ساحت سیدالشهدا (ع) به جان خریدند. دوازده سال است که هفتم محرم در خراسان جنوبی، روزی برای گره زدن شور حسینی با شعور انقلابی است؛ امسال اما این پیوند با یاد ۱۶۲ شهید والامقام جامعه کار و تولید، رنگ و بوی دیگری داشت؛ یادواره‌ای برای آنان که در سنگر تولید، درس عاشورا را مشق کردند.
ولایت‌مداری؛ رمزی برای عبور از فتنه‌ها
بخش اصلی این مراسم، منبر روشنگرانه حجت‌الاسلام والمسلمین ماندگاری بود. وی با طرح پرسشی که دل هر شنونده‌ای را به لرزه می‌انداخت، چراغ راهی پیش روی عزاداران گذاشت: «چرا امام حسین (ع) در کربلا تنها ماند؟» این استاد حوزه و دانشگاه با مقایسه‌ای دقیق میان تاریخ اسلام و دوران انقلاب اسلامی، تاکید کرد: دشمنان انقلاب بارها تلاش کردند کربلایی دیگر در ایران رقم بزنند، اما این ولایت‌مداری مردم ایران بود که سد آهنین در برابر توطئه‌ها شد.
ماندگاری با تکیه بر پیام تاریخی «هیهات منا الذله»، تصریح کرد: قدرت ملت ایران نه فقط در تجهیزات نظامی، که در ایمان و پیوند عمیق با ولی‌فقیه نهفته است. وی با دعوت همگان به وحدت و انسجام ملی، خاطرنشان کرد: ملت ایران اگر در مسیر ولایت ثابت‌قدم بماند، هیچ قدرتی توان شکست آن را نخواهد داشت؛ چرا که عزت این مردم، ریشه در خون شهدا و نگاه به اهل‌بیت (ع) دارد.
دعوت استاندار به میزبانی از زائران مکتب شهادت
سید محمدرضا هاشمی، استاندار خراسان جنوبی نیز در این مراسم با گرامیداشت یاد تمامی شهدای انقلاب، دفاع مقدس و به‌ویژه شهدای جنگ ۱۲ روزه، بر ضرورت پاسداشت آرمان‌های شهدا تاکید کرد.
وی با اشاره به در پیش بودن مراسم تشییع پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب اسلامی، نگاهی به فرهنگ دیرینه مهمان‌نوازی مردم استان انداخت و گفت: خراسان جنوبی، دروازه ورود به مشهد الرضا (ع) است. مردم ما همیشه با روی گشاده میزبان زائران بوده‌اند و امروز در آستانه این رویداد بزرگ، از همه مردم استان می‌خواهم با ایجاد استراحتگاه‌ها و خدماتی ساده اما اثرگذار مانند تأمین آب خنک، جلوه‌ای از فرهنگ دینی و اجتماعی این استان را به نمایش بگذارند.
استاندار خراسان جنوبی با اشاره به ظرفیت‌های استان از جمله بیش از ۷۰ هتل و ۲۴ مجتمع بین‌راهی، از آمادگی کامل ستادهای مردمی و اداری برای خدمت‌رسانی خبر داد و دیدار با رهبر معظم انقلاب را یادآور شد؛ دیداری که در آن سلام مردم ولایتمدار خراسان جنوبی به محضر معظم ا‌له ابلاغ شد و پاسخی سرشار از محبت و توجه خاص ایشان به همراه داشت.
وی همچنین خواستار مشارکت حداکثری در برگزاری باشکوه دومین کنگره ۲ هزار و ۴۰۰ شهید استان شد و از تمامی نهادها و به‌ویژه رسانه‌ها و صداوسیمای مرکز استان برای انعکاس این حماسه‌ها قدردانی کرد.
خونی که برای زندگی اهدا شد
در حاشیه این مراسم معنوی، جلوه‌ای از «ایثارگری در مکتب عاشورا» به چشم می‌خورد. تیم سیار انتقال خون خراسان جنوبی در محل مصلی مستقر شده بود و با استقبال چشمگیر مردم مواجه شد. در حالی که عزاداران در سوگ سرور و سالار شهیدان اشک می‌ریختند، بسیاری آستین بالا زدند تا با اهدای خون خود، جان بیماران نیازمند را جانی دوباره ببخشند. این اقدام خیرخواهانه، مصداق عینی این بود که فرهنگ عاشورا در قلب مردم بیرجند زنده است؛ فرهنگی که ایثار را فقط در میدان جنگ نمی‌بیند، بلکه در رگ‌های جاری حیات انسانی نیز جست‌وجو می‌کند. دیدن صف‌های طولانیِ اهداکنندگان خون در کنار موکب‌های عزاداری، نشان داد که درس «هیهات منا الذله» در بیرجند، به عملِ انسان‌دوستانه تبدیل شده است.
اجلاسیه‌ای برای قامت‌های ایستاده
پایان‌بخش این مراسم، تجلیل از خانواده‌های ۱۶۲ شهید جامعه کار و تولید بود. در فضایی آکنده از عطر شهادت، از خانواده‌هایی قدردانی شد که فرزندانشان در مسیر تولید و استقلال کشور، جان خود را نثار کردند. مسئولان استانی، فرماندهان نظامی و اقشار مختلف مردم با اهدای لوح و هدایا، سر تعظیم در برابر ایثارگری‌های آنان فرود آوردند.
این مراسم، که با اطعام عزاداران حسینی به پایان رسید، بار دیگر ثابت کرد که خراسان جنوبی، سرزمینِ «ایمان و وحدت» است. آنچه در مصلای المهدی (عج) رقم خورد، تنها یک گردهمایی نبود، بلکه تجلی‌گاه پیوند میان دین، کار، شهادت و انسانیت بود. بیرجند در هفتمین شب شهادت ارباب بی‌کفن، یک‌بار دیگر ثابت کرد که اگر در زمانِ یاریِ حق، فراخوانده شود، با جان و دل و با تمام توان، ایستاده است؛ همان‌طور که دوازده سال است، ایستاده است.
