ذبیحی حصار – خراسان جنوبی بر سفره ای نشسته که سال‌هاست نان آن کمتر در سفره مردم دیده می‌شود. استانی با ۸۲۰ معدن فعال، ۵۴ نوع ماده معدنی، ۴ معدن طلا و بزرگ‌ترین ذخیره طلای کشور؛ اما در سوی دیگر این تصویر، آمارهایی قرار دارد که نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از مردم استان در دهک‌های پایین درآمدی جای دارند. این همان درد مزمن و زخم کهنه معدن در خراسان جنوبی است. سال‌ها استخراج انجام شده، کامیون‌ها بار زده‌اند، مواد معدنی از دل کوه بیرون آمده‌اند؛ اما آنچه کمتر شکل گرفته، صنایع فرآوری، تکمیل زنجیره ارزش و تبدیل ماده خام به محصول نهایی بوده است. نتیجه روشن است .سود اصلی در جایی دیگر شکل گرفته و سهم استان، بیش از آنکه ارزش افزوده باشد، گاه تنها گردوغبار، فرسودگی راه‌ها و فشار بر روستاهای همجوار معدن بوده است. در چنین شرایطی، ورود هلدینگ های سرمایه گذاری در زمینه توسعه صنایع و معادن ذیل وزارت دفاع را باید نه صرفاً یک سرمایه‌گذاری، بلکه فرصتی راهبردی برای ترمیم زنجیره ارزش استان دانست.استاندار خراسان جنوبی در نشست تخصصی سرمایه‌گذاری وزارت دفاع، دو شرط اساسی را مطرح کرد که دقیقاً به ریشه مشکل استان اشاره دارد: 1 – توجه فراتر از مسئولیت اجتماعی به مناطق جوار معدن   2-  پرهیز از خام‌فروشی و ایجاد صنایع فرآوری. این دو شرط، در واقع نسخه درمان همان زخمی است که سال‌ها بر پیکر اقتصاد معدنی استان باقی مانده است. توسعه واقعی زمانی رخ می‌دهد که استخراج به فرآوری، فرآوری به تولید، و تولید به اشتغال پایدار و بازگشت درآمد به استان متصل شود.هلدینگ های تخصصی صنعتی معدنی ذیل وزارت دفاع به طور کلی، صرفاً یک بهره‌بردار معدن نیستند؛ بلکه مجموعه‌ای است که در سه سطح اکتشاف، استخراج و فرآوری فعالیت سازمان‌یافته دارد. این هلدینگ ها با در اختیار داشتن معادن بزرگ طلا، مس، سنگ‌آهن، فسفات، نیکل، سرب و روی در نقاط مختلف کشور و توسعه بازوی اکتشافی خود، نشان داده اند که نگاهش محدود به برداشت کوتاه‌مدت نیست، بلکه بر ایجاد زنجیره‌های کامل تولید استوار است. ویژگی مهم این هلدینگ ها، توانایی در سرمایه‌گذاری در پهنه‌های اکتشافی بزرگ، ایجاد صنایع فرآوری در کنار معدن، پیوند دادن استخراج به صنایع پایین‌دستی، مدیریت یکپارچه پروژه‌های معدنی در مقیاس ملی، تأمین مالی و توسعه پایدار با رویکرد شفافیت اقتصادی و ایجاد اشتغال پایدار است. برای استانی مانند خراسان جنوبیکه مشکل اصلی‌اش نبود صنایع فرآوری و تکمیل نشدن زنجیره ارزش است، چنین مدلی دقیقاً همان حلقه مفقوده توسعه به شمار می‌آید.خام‌فروشی، اشتغال محدود و کوتاه‌مدت ایجاد می‌کند؛ اما فرآوری، صنایع پایین‌دستی و توسعه خوشه‌های صنعتی، می‌تواند اشتغال مستقیم و غیرمستقیم گسترده ایجاد کند، مهاجرت معکوس به روستاهای معدنی را تقویت کند، درآمد استان را افزایش دهد، سهم مردم از ثروت زیرزمینی را ملموس کند و جایگاه استان را در اقتصاد ملی ارتقا دهد اگر هلدینگ های سرمایه گذاری در زمینه صنعت و معدن ذیل وزارت دفاع، مطابق با شروط تعیین‌شده استاندار، به سمت ایجاد کارخانه‌های فرآوری، کنسانتره سنگ‌آهن، صنایع وابسته به فسفات و سایر مواد معدنی استان حرکت کند، آنگاه معدن از یک فعالیت صرفاً استخراجی، به موتور محرک توسعه منطقه‌ای تبدیل خواهد شد.در پایان باید گفت خراسان جنوبی کمبود معدن ندارد؛ کمبود زنجیره ارزش دارد. مشکل استان نبود ذخیره نیست؛ نبود فرآوری و تکمیل حلقه‌های تولید است. ورود هلدینگ های سرمایه گذاری، اگر بر محور ایجاد ارزش افزوده، توسعه صنایع پایین‌دستی و بازگشت منافع به استان استوار بماند، می‌تواند این زخم قدیمی را درمان کند. اکنون فرصت آن است که معدن در خراسان جنوبی از مرحله «برداشت منابع» عبور کند و به مرحله «خلق ثروت برای مردم استان» برسد. و این گذار، بدون تکمیل زنجیره ارزش و ایجاد اشتغال پایدار، ممکن نخواهد بود.