کاری – رئیس پلیس راهور استان خراسان جنوبی در گفتگو با خبرنگار اوا با اشاره به ثبت ۳ هزار و ۹۳ فقره تصادف درون‌شهری از ابتدای سال تاکنون، از افزایش ۲۷ درصدی سوانح و رشد ۱۳ درصدی تصادفات فوتی خبر داد و تأکید کرد: تمرکز ۶۵ درصدی حوادث در مرکز استان، به‌ویژه در ورودی دوم مهرشهر، تقاطع غفاری و هسته مرکزی شهر، نشان می‌دهد بیرجند بیش از هر زمان دیگری به اقدامات فوری و ویژه فنی و مهندسی ترافیک نیاز دارد.
آماری نگران‌کننده از وضعیت تصادفات درون‌شهری استان
سرهنگ محمدرضا خسروی، رئیس پلیس راهور استان خراسان جنوبی، در تشریح آخرین وضعیت تصادفات درون‌شهری گفت: از ابتدای سال جاری تا امروز، ۳ هزار و ۹۳ فقره تصادف در حوزه درون‌شهری استان ثبت شده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۷ درصد افزایش داشته است.
وی افزود: از مجموع این تصادفات، ۹ فقره تصادف فوتی رخ داده و در نتیجه آن ۹ نفر جان خود را از دست داده‌اند؛ آماری که نسبت به سال گذشته ۱۳ درصد افزایش را نشان می‌دهد و زنگ خطر جدی برای حوزه ایمنی شهری به شمار می‌رود.
سرهنگ خسروی با اشاره به ترکیب قربانیان تصادفات گفت: ۴۴ درصد متوفیان درون‌شهری را عابران پیاده و ۲۲ درصد را موتورسیکلت‌سواران تشکیل می‌دهند؛ یعنی دو گروهی که به دلیل آسیب‌پذیری بیشتر، در اولویت توجه‌های آموزشی، فرهنگی و زیرساختی قرار دارند. به گفته او، باقی قربانیان نیز عمدتاً از میان رانندگان و سرنشینان خودروها بوده‌اند.
تمرکز تصادفات در مرکز استان و ضرورت نگاه ویژه به بیرجند
رئیس پلیس راهور استان با بیان اینکه ۶۵ درصد کل تصادفات درون‌شهری در مرکز استان رخ می‌دهد، تصریح کرد: این آمار نشان می‌دهد که بخش عمده دغدغه‌ها و برنامه‌ریزی‌ها باید معطوف به بیرجند باشد؛ چرا که این شهر به دلیل تمرکز جمعیتی، ترافیکی و خدماتی، بیشترین بار ترافیکی استان را تحمل می‌کند.وی همچنین به نکته‌ای مهم درباره پیامدهای تصادفات اشاره کرد و گفت: ۹۳ درصد متوفیان در حوزه درون‌شهری در بیمارستان فوت کرده‌اند. این موضوع از یک سو اهمیت زمان رسیدگی و امدادرسانی را نشان می‌دهد و از سوی دیگر لزوم توجه به پیوند میان پلیس، اورژانس، بیمارستان‌ها و نظام درمانی را برجسته می‌کند.سرهنگ خسروی تأکید کرد: اگرچه پلیس در صحنه تصادف نقش مهمی دارد، اما کاهش مرگ‌ومیر تنها با هماهنگی زنجیره‌ای از اقدامات پیشگیرانه، امدادی و درمانی ممکن است.
زمان و علت تصادف‌ها؛ سهم بالای بی‌توجهی و بی‌نظمی
رئیس پلیس راهور استان با ارائه تحلیلی زمانی از تصادفات درون‌شهری گفت: ۵۷ درصد تصادفات در ساعات ۱۶ تا ۲۴ رخ می‌دهد؛ یعنی در بازه‌ای که تردد شهروندان، خستگی رانندگان، تاریکی هوا و برخی رفتارهای پرخطر، احتمال بروز حادثه را افزایش می‌دهد.وی افزود: در بررسی علل وقوع تصادفات نیز دو عامل اصلی بیش از همه خودنمایی می‌کنند؛ ۳۷ درصد تصادفات ناشی از عدم توجه به جلو و ۳۶ درصد نیز به دلیل عدم رعایت حق تقدم است. به بیان دیگر، بیش از ۷۰ درصد سوانح درون‌شهری استان به دو خطای رفتاری ساده اما بسیار خطرناک بازمی‌گردد.سرهنگ خسروی در توضیح این موضوع گفت: بخشی از تخلفات ناشی از ناآگاهی شهروندان از قوانین است و بخشی دیگر، حاصل بی‌توجهی آگاهانه و تکرار رفتارهای نادرست است. به همین دلیل، پلیس راهور علاوه بر برخورد، روی آموزش و فرهنگ‌سازی نیز سرمایه‌گذاری کرده و در این مسیر از ظرفیت حوزه فرهنگ ترافیک، مسابقات، برنامه‌های آموزشی و اطلاع‌رسانی عمومی بهره می‌گیرد.
رانندگان هنجارشکن؛ از «نمایش قدرت» تا تهدید امنیت روانی شهر
بخش مهمی از سخنان سرهنگ خسروی به رانندگان هنجارشکن اختصاص داشت؛ افرادی که با سرعت‌های غیرمجاز، حرکات نمایشی، صدای ناهنجار اگزوز، بوق‌های آزاردهنده، شیشه‌های دودی غیرمجاز و سایر رفتارهای مخاطره‌آمیز، آرامش و امنیت روانی شهروندان را به هم می‌زنند.
وی با تأکید بر اینکه این رفتارها نشانه مهارت نیست، بلکه جلوه‌ای از ضعف فرهنگی و ناتوانی در کنترل هیجان است، گفت: برخی از این رانندگان تصور می‌کنند که این نوع رفتارها نشانه قدرت، جسارت یا مهارت رانندگی است؛ در حالی که این برداشت کاملاً غلط است و بیشتر مردم چنین رفتارهایی را مصداق آشکار بی‌فرهنگی و خودنمایی می‌دانند.رئیس پلیس راهور استان افزود: رانندگان هنجارشکن، هرچند از نظر تعداد اندک‌اند، اما به دلیل نوع رفتارشان، اثر روانی و اجتماعی بسیار بزرگی بر جامعه می‌گذارند. یک خودرو با سرعت غیرمجاز یا یک موتورسیکلت با صدای بلند و حرکات خطرناک، می‌تواند تصور منفی از کل فرهنگ رانندگی یک شهر ایجاد کند. وی با اشاره به اینکه بسیاری از مسافران و میهمانان بیرجند وقتی با رانندگی آرام و قانون‌مدار مردم مواجه می‌شوند، تصویر مثبتی از شهر پیدا می‌کنند، گفت: اما کافی است یک یا دو راننده با رفتارهای پرخطر و هنجارشکنانه از کنارشان عبور کنند تا همین تصویر ذهنی کاملاً تخریب شود.
خانواده؛ نخستین و مهم‌ترین مدرسه رانندگی
سرهنگ خسروی در ادامه، نقش خانواده‌ها را در شکل‌گیری رفتارهای ترافیکی بسیار مهم دانست و گفت: سن بسیاری از رانندگان پرخطر در بازه ۱۲ تا ۲۵ سال است؛ به همین دلیل، نقش پدر و مادر، خواهر و برادر بزرگ‌تر در آموزش و نظارت بر نوجوانان تعیین‌کننده است.وی با صراحت تصریح کرد: در برخی خانواده‌ها، دادن خودرو یا موتورسیکلت به فرزند کم‌سن‌وسال، نوعی افتخار تلقی می‌شود؛ در حالی که این کار، بسیار خطرناک و برخلاف مسئولیت‌پذیری خانوادگی است. او گفت: نباید اجازه داد نوجوانانِ فاقد گواهینامه، پشت فرمان یا ترک موتور بنشینند و امنیت خود و دیگران را به خطر بیندازند.رئیس پلیس راهور استان با اشاره‌ای شخصی برای تأکید بر این موضوع گفت: حتی در خانواده خود او نیز تا پیش از رسیدن فرزندش به سن قانونی و آموزش کامل، اجازه رانندگی داده نشده است. او این مثال را برای نشان دادن ضرورت صبر، نظارت و پرهیز از شتاب‌زدگی در آموزش رانندگی مطرح کرد.
اقدامات پلیس؛ از برخورد میدانی تا شناسنامه‌دار کردن متخلفان
رئیس پلیس راهور استان در بخش دیگری از سخنانش، به مجموعه اقدامات عملی پلیس در حوزه کنترل تخلفات اشاره کرد و گفت: از ابتدای سال تاکنون ۵۲ هزار و ۱۳۵ راننده متخلف در استان اعمال قانون شده‌اند.به گفته او، در ماه‌های اخیر حدود ۵۷۰ خودرو و نزدیک به ۹۰۰ موتورسیکلت نیز توقیف و به پارکینگ منتقل شده‌اند. همچنین پلیس در قالب ۱۱ طرح ویژه برخورد با خودروهای هنجارشکن، ۴ هزار و ۲۴۳ مورد اعمال قانون و ۱۵۰ مورد توقیف خودرو داشته است.سرهنگ خسروی افزود: در ۵ طرح جداگانه برای مقابله با پلاک مخدوش، ناخوانا و فاقد پلاک نیز ۹۶۳ راننده اعمال قانون و ۳۵ دستگاه خودرو به پارکینگ منتقل شده‌اند. وی تأکید کرد: پلیس با خودروها و موتورسیکلت‌هایی که رفتارهای تکرارشونده و هنجارشکنانه دارند، برخورد مستمر خواهد داشت.وی با بیان اینکه برخی از متخلفان با وجود چندین بار برخورد، باز هم همان رفتارها را تکرار می‌کنند، گفت: این خودروها شناسنامه‌دار شده‌اند و در صورت تداوم تخلف، سوابق آنها بررسی و به مرجع قضایی معرفی می‌شوند. به گفته او، در سال گذشته نیز برای یکی از رانندگان هنجارشکن حکم حبس چهارماهه صادر شده بود که نشان می‌دهد این مسیر همچنان ادامه خواهد داشت.
نیاز فوری به نگاه فنی، مهندسی و رسانه‌ای در نقاط پرخطر شهر
سرهنگ خسروی در ادامه سخنان خود، به وضعیت برخی نقاط حادثه‌خیز و پرترافیک بیرجند از جمله ورودی دوم مهرشهر، تقاطع غفاری، هسته مرکزی شهر و بلوار شهید ناصری اشاره کرد و گفت: این نقاط به‌طور جدی نیازمند توجه فنی و مهندسی هستند.
وی تأکید کرد: در حوزه مهندسی ترافیک، بیرجند هنوز با بسیاری از مراکز استان‌ها فاصله دارد و باید برای هوشمندسازی ترافیک، تقاطع‌های غیرهمسطح، دوربین‌های کنترل هوشمند و آرام‌سازی ترافیکی، برنامه‌ریزی جدی‌تری انجام شود.او با اشاره به توسعه‌های شهری اخیر و افزایش بار ترافیکی در محورهایی مانند بلوار شهید ناصری و محدوده مسکن ملی گفت: اگر امروز برای این محورها تدبیر نشود، در آینده نزدیک با بحران‌های جدی‌تری مواجه خواهیم شد.سرهنگ خسروی همچنین از رسانه‌ها خواست تا صرفاً نقش بازتاب‌دهنده اخبار را نداشته باشند، بلکه در مطالبه‌گری از دستگاه‌های اجرایی نیز فعال‌تر وارد شوند. او گفت: بارها درباره اولویت داشتن ورودی دوم مهرشهر هشدار داده شده، اما هنوز اقدام متناسب با این ضرورت انجام نشده است. به گفته وی، رسانه‌ها می‌توانند با طرح مستمر این مطالبات، به حرکت دادن دستگاه‌ها کمک کنند.
هوشمندسازی و دوربین‌ها؛ راهی برای نظارت دائمی
رئیس پلیس راهور استان با تأکید بر اینکه حضور پلیس در همه نقاط و در همه ساعات ممکن نیست، گفت: نظارت هوشمند می‌تواند به‌طور دائمی رفتار رانندگان را رصد کند و همین موضوع در کاهش تخلفات بسیار اثرگذار است. وی از آغاز روند جدی‌تر هوشمندسازی در شهر بیرجند توسط شهرداری خبر داد و گفت: نصب و راه‌اندازی دوربین‌ها در محورهایی مانند شهدای عبادی، ناصری، پیامبر اعظم(ص) و محدوده بند دره، اقدامی مثبت و قابل تحسین است و باید با سرعت بیشتری ادامه یابد.سرهنگ خسروی تأکید کرد: وقتی راننده بداند در تمام ساعات شبانه‌روز تحت نظارت است، رفتار او نیز اصلاح خواهد شد. به گفته وی، نظارت هوشمند یکی از مؤثرترین ابزارهای بازدارنده در کنار برخورد میدانی پلیس است.
رئیس پلیس راهور استان در پایان سخنان خود تصریح کرد: هدف پلیس فقط اعمال قانون نیست، بلکه پیشگیری از حادثه، حفظ جان مردم و ارتقای انضباط ترافیکی است. او گفت: وضعیت استان بحرانی نیست، اما آمارها نشان می‌دهد که اگر امروز اقدام مؤثر و مشترک انجام نشود، فردا هزینه‌های جانی، اجتماعی و اقتصادی بسیار سنگین‌تری بر جامعه تحمیل خواهد شد.سرهنگ خسروی با تأکید بر نقش مشترک همه نهادها افزود: خانواده‌ها، رسانه‌ها، دستگاه‌های فرهنگی، شهرداری، استانداری، آموزش و پرورش، راهداری، راه و شهرسازی و سایر نهادهای مؤثر باید در کنار پلیس قرار بگیرند تا بتوانیم هم فرهنگ رانندگی را ارتقا دهیم و هم آمار تصادفات را کاهش دهیم. وی در نهایت خاطرنشان کرد: هر تصادف، فقط یک آمار نیست؛ پشت هر عدد، یک خانواده، یک زندگی و گاهی خسارتی جبران‌ناپذیر پنهان است. از این رو، امروز بیش از هر زمان دیگری، خراسان جنوبی نیازمند اراده جمعی برای حفظ جان مردم و ساختن شهری ایمن‌تر است.
