قاسمی- شاید باور این همه عدد و رقم برای مردم خراسان جنوبی که سال‌ها چشم به راه یک جاده آسفالت یا یک کیلومتر ریل آهنی بوده‌اند، سخت باشد؛ اما آمارها فریاد می‌زنند: استان در حال جهش است. معاون هماهنگی امورعمرانی استانداری خراسان جنوبی از رکوردشکنی در جذب اعتبارات پروژه‌ها خبر می‌دهد؛ جایی که اعتبارات راه‌آهن شرق کشور با پیگیری‌های استاندار، به ۲۲۲ درصد تحقق رسیده است. این یعنی وقتی میانگین کشوری در تخصیص اعتبارات لنگ می‌زند، خراسان جنوبی نه تنها سهم خود را کامل گرفته، بلکه فراتر از آن را هم به دست آورده است.اما فقط راه‌آهن نیست که رکورد زده است. از مجموع ۴۴۷۴ میلیارد تومان اعتبار پیش‌بینی شده برای سال ۱۴۰۴ در مصوبات سفر رئیس‌جمهور، بیش از ۴۶۰۹ میلیارد تومان تخصیص یافته؛ یعنی تحقق ۱۰۳ درصدی. برخی پروژه‌ها حتی تا ۲۵۰ درصد هم اعتبار جذب کرده‌اند. این یعنی دولت نه تنها وعده داده، بلکه پای حرف خود ایستاده است. اما سوال چالشی اینجاست: آیا این اعتبارات به موقع به پروژه‌ها می‌رسد تا مردم زودتر نتیجه را در زندگی خود ببینند؟
وزارت راه و شهرسازی با ۱۲ پروژه و اعتباری بالغ بر ۳۰۳۷ میلیارد تومان، بیشترین سهم را دارد و با تحقق ۱۰۶ درصدی، ثابت کرده است که اگر مدیر پای کار باشد، قفل اعتبارات باز می‌شود. در کنار آن، وزارت بهداشت (چهار پروژه، ۳۰۰ میلیارد تومان)، آموزش و پرورش (پنج پروژه، ۵۱۰ میلیارد تومان)، نیرو (سه پروژه، ۴۴۵ میلیارد تومان) و ورزش (یک پروژه، ۳۰ میلیارد تومان) سهم خود را گرفته‌اند. این تنوع پروژه‌ها یعنی تحول فقط در جاده‌ها نیست؛ از مدرسه تا بیمارستان و از آب تا ورزش را شامل می‌شود.
جاده‌های مرگ و زندگی؛ از باند دوم تا محورهای حادثه‌خیز
شاید تلخ ترین آمار خراسان جنوبی، تعداد جانباختگان جاده‌ای باشد. محورهایی مثل کرمان – دیهوک، بیرجند – اسدیه و فردوس- دیهوک – طبس سال‌ها است که به جاده‌های مرگ معروف شده‌اند. اما خبر خوب این است: این محورها دیگر فراموش
شده نیستند. پروژه تکمیل باند دوم زاهدان – بیرجند با ۵۵۰ میلیارد تومان (۱۰۰ درصد تخصیص)، بهسازی فردوس – دیهوک – بیرجند با ۵۰ میلیارد تومان (۱۰۰ درصد)، محور کرمان – دیهوک با ۱۰۰ میلیارد تومان (۱۰۰ درصد) و محور خور – طبس با ۶۰ میلیارد تومان (۱۰۰ درصد) در دست اجراست. این یعنی دیگر هیچ جاده‌ای نباید به دلیل کمبود اعتبار، قربانی بگیرد.اما داستان فقط به بهسازی ختم نمی‌شود. ارتقای محور بیرجند – اسدیه از راه فرعی به راه اصلی با ۳۰ میلیارد تومان (۱۰۰ درصد تخصیص) و تکمیل محور فردوس – دیهوک – طبس (بخشی از کریدور شرق به غرب کشور) با ۱۶۵ میلیارد تومان (۹۶ درصد تخصیص) نشان می‌دهد که استان به یک شبکه حمل و نقل منسجم فکر می‌کند. چالش اینجاست: با این حجم از پروژه، آیا پیمانکاران توان اجرا در زمان تعهد شده را دارند؟ امید آن می‌رود که نظارت استان بر اجرا، به اندازه جذب اعتبار، قوی باشد.
روکش آسفالت راه‌های اصلی، فرعی و شریانی استان با اعتبار ۷۰۰ میلیارد تومانی (منابع ملی و استانی) و پروژه محور درح – میل ۷۸ با ۱۲۰ میلیارد تومان (۹۷ درصد تخصیص) که نقش کلیدی در گمرک ماهیرود و مبادلات تجاری دارد، از دیگر خبرهای خوش است. اما یک چالش بزرگ باقی است: فرسودگی ناوگان حمل و نقل عمومی و کمبود راهداری. با وجود این اعتبارات، آیا ناوگان جاده‌ای استان پاسخگوی حجم ترانزیت و مسافرت خواهد بود؟ این سوالی است که باید در برنامه‌های آینده جواب داده شود.
بزرگترین خبر، بی‌شک راه‌آهن زاهدان – بیرجند – مشهد است؛ پروژه‌ای که سال‌ها فقط روی نقشه بود و حالا با پیشرفت فیزیکی بیش از ۳۵ درصد در عملیات خاکی و در برخی قطعات بیش از ۹۵ درصد، دیگر یک رویا نیست. جذب ۲۲۲ درصدی اعتبار (از ۹۰۰ میلیارد تومان مصوب به بیش از دو هزار میلیارد تومان تخصیص) نشان می‌دهد که استاندار و تیم اقتصادی استان خواب ندارند. این ریل، نه فقط برای خراسان جنوبی، که برای اتصال کشورهای آسیای میانه به آب‌های آزاد، یک شاهرگ حیاتی است. چالش امیدوارکننده: حالا که پول هست و خاکریزی جلو رفته، باید مراقب بود که ریل‌گذاری و تجهیزات هم با همین سرعت پیش برود.
اما تحول فقط در جاده و ریل خلاصه نمی‌شود. بیمارستان ۶۴ تختخوابی زیرکوه، ۹۶ تختخوابی قاین، توسعه بیمارستان نهبندان و بخش سوختگی امام رضا (ع) بیرجند با جذب ۱۳۳ درصدی اعتبار، خوابگاه‌های دانشجویی، استانداردسازی سامانه‌های گرمایشی مدارس، طرح‌های هادی روستایی، تصفیه‌خانه‌های آب و فضاهای ورزشی نیمه‌تمام؛ همه اینها نشان می‌دهد خراسان جنوبی از یک استان محروم به یک کارگاه بزرگ عمرانی تبدیل شده است. بله، چالش‌ها کم نیستند: پراکندگی پروژه‌ها، کمبود نیروی متخصص در برخی مناطق و نوسان قیمت مصالح. اما نگاه امیدوارکننده این است: اگر همین روند تخصیص و پیگیری
ادامه یابد، تا پایان دولت چهاردهم، خراسان جنوبی نه در شاخص فلاکت که در شاخص توسعه یافتگی هم حرف برای گفتن خواهد داشت. این نتیجه «رها کردن» نبوده، نتیجه «پیگیری» یک تیم پای کار بوده است.
آموزش خراسان جنوبی در مسیر توسعه؛ تخصیص اعتبارات فراتر از پیش‌بینی
معاون هماهنگی امورعمرانی استانداری خراسان جنوبی در تشریح وضعیت پروژه‌های حوزه آموزش و پرورش نیز گفت: توسعه زیرساخت‌های آموزشی از مهم‌ترین اولویت‌های دولت در استان بوده و بخش قابل توجهی از اعتبارات سفر رئیس‌جمهور به این حوزه اختصاص یافته است.وی افزود: برای تکمیل خوابگاه و ساختمان آموزشی دانشگاه فرهنگیان ۴۰ میلیارد تومان اعتبار مصوب پیش‌بینی شده بود که در نهایت ۹۸ میلیارد تومان اعتبار برای آن تخصیص یافت و این پروژه از رشد قابل توجه اعتبارات برخوردار شد.
فرهادی ادامه داد: پروژه استانداردسازی سامانه‌های گرمایشی و سرمایشی، تأمین تجهیزات آموزشی و کمک‌آموزشی هنرستان‌ها نیز از طرح‌های مهم حوزه تعلیم و تربیت محسوب می‌شود که تمامی مدارس استان را تحت پوشش قرار می‌دهد. برای این پروژه ۵۰ میلیارد تومان اعتبار مصوب در نظر گرفته شده بود اما در مجموع ۸۸ میلیارد تومان اعتبار به آن اختصاص یافت که نشان‌دهنده تحقق بیش از ۱۷۰ درصدی اعتبارات پیش‌بینی‌شده است.
وی با اشاره به پروژه تکمیل فضاهای آموزشی نیمه‌تمام اظهار داشت: بخشی از این طرح‌ها با مشارکت خیرین مدرسه‌ساز در نقاط مختلف استان در حال اجراست. برای این پروژه ۱۲۰ میلیارد تومان اعتبار پیش‌بینی شده بود که ۱۰۱ میلیارد تومان آن تخصیص یافت و معادل ۸۴ درصد اعتبارات مصوب محقق شد.معاون هماهنگی امورعمرانی استانداری همچنین از اجرای طرح تکمیل، بازسازی و مقاوم‌سازی مدارس غیراستاندارد و فاقد استحکام کافی خبر داد و گفت: برای این پروژه ۱۵۰ میلیارد تومان اعتبار مصوب در نظر گرفته شده بود که ۱۲۵ میلیارد تومان آن تخصیص یافت و حدود ۸۳ درصد اعتبارات پیش‌بینی‌شده محقق شد.
وی افزود: در پروژه تکمیل و تجهیز فضاهای آموزشی، پرورشی و ورزشی مدارس استان نیز ۱۵۰ میلیارد تومان اعتبار مصوب اختصاص یافته که تاکنون ۵۰ درصد این اعتبارات تخصیص یافته و روند اجرای پروژه‌ها در حال انجام است.
فرهادی تأکید کرد: سرمایه‌گذاری در حوزه آموزش، زمینه‌ساز توسعه پایدار استان است و دولت با جدیت تکمیل پروژه‌های آموزشی، ارتقای کیفیت فضاهای تحصیلی و ایجاد امکانات مناسب برای دانش‌آموزان و فرهنگیان را دنبال می‌کند.
