جم – در میان انبوه روایت‌هایی که از هشت سال دفاع مقدس بر جای مانده، شاید هیچ‌کدام به اندازه زندگیِ آزادگان، جنبه‌های چندلایه یک حماسه تمام‌نشدنی را به تصویر نکشد. آزادگانی که نه فقط در میدان نبرد، که در عمقِ شکنجه‌گاه‌های اسارت، قامتِ استوارِ ایمان را به رخِ دشمن کشیدند و با تحملِ سال‌ها دوری از وطن و خانواده، ثابت کردند که «عزت» از آنِ کسانی است که دل به غیرِ خدا نمی‌بندند. اما ماجرا به همینجا ختم نشد؛ چراکه آزادگانِ ایران اسلامی، پس از بازگشتِ پیروزمندانه به میهن نیز، همچنان منشأ خیر و برکت باقی ماندند و این‌بار سنگری تازه را انتخاب کردند: سنگرِ فرهنگ، تبیین و انتقالِ ارزش‌ها به نسل‌های آینده . اگر انقلاب اسلامی را به مثابه‌ی یک درخت تنومند ببینیم، خونِ شهدا و صبرِ آزادگان، دو آبیاریِ همیشگی این درخت بوده‌اند. آزادگان، با آنچه در اردوگاه‌های رژیم بعث بر آنها گذشت، عملاً برگِ هویتیِ این انقلاب را ورق زدند؛ ورق‌هایی که هرکدام، روایتی است از مظلومیتِ یک ملت و در عین حال، پیروزیِ اراده‌ای که در سایه توکل به خدا، از شکنجه و تنهایی هراسی به دل راه نمی‌دهد. این عزیزان، نه تنها سندِ زنده جنایت‌های دشمنان هستند، بلکه اسنادِ حقانیتِ راهی هستند که امام (ره) گشود و شهدا و رزمندگان برای آن جان فشاندند. صبرِ آنان در برابر انواع شکنجه‌های جسمی و روحی، و پایمردیِ شان در حفظِ شأن و شخصیتِ یک مسلمانِ انقلابی، پیامی فراتر از مرزهای ایران به جهان مخابره کرد؛ پیامی که می‌گفت «ما ملتِ ایستاده‌ایم و اسارت، هرچند سخت، نمی‌تواند اراده ما را خم کند.»اما شاید کمتر به این نکته توجه شده باشد که این سرمایه‌های گران‌قدر، پس از پایانِ اسارت نیز هیچ‌گاه از میدان بیرون نرفتند. آنها که روزگاری در تنگناهای اردوگاه‌های رژیم صدام، با توسل به اهل‌بیت (ع) و درس‌گرفتن از واقعه کربلا، نفس می‌کشیدند، امروز در کسوتِ راویانِ بی‌ادعا، مبلغانِ مکتبِ مقاومت و مدیرانِ جریان‌های فرهنگیِ اثرگذار، حضور دارند. این حضور، صرفاً جنبه تشریفاتی یا یادواره‌ای ندارد؛ بلکه به‌گواهیِ آنچه در بسیاری از استان‌ها به‌ویژه خراسان جنوبی شاهد هستیم، آزادگان امروز، اتاق‌های فکرِ زنده‌ای را شکل داده‌اند که مسیرِ فرهنگِ عمومی جامعه را جهت‌دهی می‌کنند.در خراسان جنوبی، مصداقِ عینیِ این نقش‌آفرینیِ فرهنگی، بیش از هر جای دیگر خودنمایی می‌کند. هم اکنون در مرکز این استان، یک جریانِ فرهنگیِ پویا و منسجم، زیر نظرِ مستقیمِ جمعی از آزادگانِ سرافراز مدیریت می‌شود؛ جریانی که با برنامه‌های متنوع و ابتکاراتِ خلاقانه، همچنان در جبهه‌ی فرهنگیِ انقلاب اسلامی، سنگر به سنگر پیش می‌رود. از برگزاریِ نشست‌های تخصصیِ روایت‌گری برای نوجوانان و جوانان گرفته، تا راه‌اندازیِ کارگاه‌های ادبی و هنری با محوریتِ خاطراتِ دفاع مقدس، و از حضورِ مؤثر در مدارس و دانشگاه‌ها برای تبیینِ دستاوردهای انقلاب، تا تولیدِ محتوایِ چندرسانه‌ای برای فضای مجازی، همه و همه نشان از عزمی دارد که نمی‌گذارد این سرمایه‌ی عظیمِ انسانی، به گنجینه‌ای خاک‌گرفته در موزه‌ها تبدیل شود. این آزادگانِ عزیز، با درکِ عمیق از تغییرِ نسل‌ها و تحولِ ابزارهای ارتباطی، خود را به روز کرده‌اند و از هر فرصتی برای انتقالِ پیامِ ایستادگی و امید بهره می‌برند. نکته‌ی شایان‌توجه این است که این جریانِ فرهنگی، صرفاً به یک شهر یا استان محدود نمانده و دامنه اثرگذاریِ آن، به‌عنوان یک الگویِ موفق، مورد توجهِ سایر مناطق نیز قرار گرفته است. برنامه‌های متنوعی که توسط این عزیزان طراحی و اجرا می‌شود، علاوه بر جذبِ مخاطبانِ عمومی، توانسته است قشرِ نخبگانی و دانشگاهی را نیز پایِ درسِ مقاومت بنشاند و نشان دهد که روایتِ صبرِ آزادگان، هنوز هم برای نسلی که جنگ را ندیده، تازه و شنیدنی است. این اثرگذاری، مرهونِ رویکردِ عمیقِ این عزیزان است که خاطراتِ خود را نه به‌عنوانِ ماجراهایی شخصی، که به‌عنوانِ میراثی ملی برای تمامِ آحادِ جامعه تعریف می‌کنند. آنان به‌خوبی می‌دانند که امروز، دشمن در میدانِ فرهنگ و رسانه مشغولِ تهاجم است و وظیفه آنان، به‌عنوانِ رزمندگانِ بازمانده از نبردِ سختِ نظامی، دفاع از حریمِ اندیشه و باورهای نسلِ جوان است.با همه این تفاسیر، آنچه در یک جمع‌بندیِ منصفانه باید به آن اذعان کرد، این است که همه ما – از مسئولان گرفته تا آحادِ مردم – قدردانِ این تلاش‌های بی‌وقفه و خاموشِ آزادگان هستیم. قدردانیِ واقعی، اما تنها در شعار و تجلیلِ زبانی خلاصه نمی‌شود؛ بلکه در عملِ به‌کارگیریِ تجربه‌های آنان، در سپردنِ میدان به دستانِ پُرمهرِ آنان، و در ایجادِ بسترهایی برای ادامه این مسیرِ پربرکت معنا می‌یابد. آزادگان، با تمامِ وجود خود، ثابت کرده‌اند که «ایستادگی» یک فعلِ مقطعی نیست، بلکه یک صفتِ همیشگیِ یک انسانِ مؤمن است. امروز که سال‌ها از پایانِ جنگ می‌گذرد، دیدنِ این عزیزان که با انرژیِ مضاعف، در کوچه‌پس‌کوچه‌های فرهنگ، مشغولِ جهادِ تبیین هستند، امید را در دلِ همه ما زنده می‌کند و ثابت می‌نماید که انقلاب اسلامی، با داشتنِ چنین سرمایه‌های ارزشمندی، هیچ‌گاه از مسیرِ عزتِ خود منحرف نخواهد شد. زنده‌باد راهِ آزادگان، که راهِ حسین (ع) و زینب (س) است، و پاینده‌باد این جریانِ فرهنگیِ متعالی که به برکتِ وجودِ آنان، هر روز پُرشورتر از دیروز، به پیش می‌تازد. ما نیز، به‌عنوانِ قلم‌به‌دستانِ این عرصه، خود را موظف به انعکاسِ هرچه بیشترِ این تلاش‌ها می‌دانیم تا نورِ این چراغ‌هایِ روشن، به خانه‌هایِ بیشتری راه یابد و نسل‌هایِ آینده، بدانند که آزادگی، هرگز رنگِ کهنگی به خود نمی‌گیرد.

(لطفاً نظرات و پیشنهادات خود درباره این سرمقاله را از طریق 09155665782 ارسال بفرمایید)